Алтын балалык: Түгөлбай Казаковдун «Эсимде» китебинен

Кеп башы Балалыгым Таластын баш жагындагы Көпүрө-Базар деген айылда өттү. Абасы да, суусу да таптаза. Бизден өйдө кийиктер эле жашайт. Тоолор бийик, жылдыздар жакын. Жылдын жарымы кыш. Ал кезде кар калың түшүп, кыш узак болор эле. Кыш чилдесинде, январдын алгачкы түнү кыштоодо, боз үйдө төрөлүпмүн. Жылым – Коён, жылдызым – Текечер, дарагым – Пихта. * * * … Чоң калай кашыктагы өлгүдөй ачуу сары дары жана мени киринткени жаткан тегерек темир чылапчын. Бул өмүрдөгү эскерүүм ушул эки нерседен башталат. * […]

Бозум АЛЫШБАЕВ: Эшексиз каласың

(Абылжан эскерет) Апенди эшегин минип, уулун учкаштырып, айыл аралап кетип баратса, аны көргөндөр бири-бирине: «Ой-ий, мына буларды карасаң, кичине эле эшекке экөө очоюп минип алышыптыр» – деп кобурашат. Ал сөздү уккан апенди уулуна: «Уулум, учкашып жүрүш элге жакпайт экен», – деп уулун түшүрүп, өзү эле минип кетип баратса, көргөндөр: «Ой-ий, мына буларды карагыла, баласын дегдеңдетип жөө бастырып коюп, өзү очоюп эшекке минип алыптыр», – деп сүйлөшүп жатышканын угушат да апенди: «Мындай жүрүш болбойт экен», – деп баланы эшекке мингизип өзү […]

Керимов ДҮЙШӨН: Көрүстөнгө алпарчу жол

ЭССЕ Эсиңдеби, ошол кышта биздин босогону аттадың. Кыш суук эле. Үйүбүз да… Ошондо сени менен кошо азалуу үйүбүзгө жылуулук кирди. Үйүбүз шаңдана түштү. Оо, кийин ойлоп жүрөм, ал кезде мага кыйын болгон экен. Муну убагында түшүнгөн эмесмин да. Шарт ошондой эле. Же сүйүнүп кете албай, сүйүнөйүн десем, окшосочу же кайгыра албай кызыктай болгом, бир жактан келгендер атама куран окуп, бир жактан келгендер жаңы келинге куттук айтып… Бир жума өттү. Айылдык келиндердин салты боюнча таң эрте оокатка туруп кеттиң. Ошол күн […]

Нуралы КАПАРОВ: Абитай менен Шарипбай жөнүндө ода

I “Чын. Билем. Өмүр кымбат… От жагып жылуу үйдө жашайын дейм чиркин-ай, көмүр кымбат” деди да Абитайым жатып албай төштөгү сарайдагы тезек чапкан чабандарга кезек берип, алардан арткандарын түк калтырбай келди да тезек терип, тепкедей жерди болжоп арадагы тоодой тезек түшүрдү түтүн чыкпай томсоргон төрт бөлмөлүү үйүнө калаадагы. Күжүрмөн Абитайым күүлөнүп жана дагы, куураган отун көрсө талаадагы, койнунан кол араасын сууруп чыгып, кыйкаңдап күнү-түнү араалады… Кыш түшүп, көк түгөнүп, көк курусун, кышка деген эт түгөнүп, киши-кара келе калса жатагына кызарып […]

Азиз НЕСИН: Там башында жинди бар!

Түркчөдөн которгон Толук Бек БАЙЗА АҢГЕМЕ Бүтүн маале көтөрүлүп чыкты: — Тамдын башында жинди бар! Көчөнүн башынан аягына чейин көп кабаттуу тамдын башындагы жиндини көргөнү келгендер толуп кетти. Алгач жергиликтүү бөлүмдөн, андан кийин Ички иштер министрлигинен полициялар келишти. Анын аркасынан өрт өчүргүчтөр да жетип келишти. Жиндинин энеси: — Бөбөгүм, уулум, ылдый түш!… Кана балам!… — деп жалбарып жатты. Жинди болсо: — Мени башкарма кылбасаңар боюмду таштайм! – дей баштады. Өрт өчүргүчтөрдүн тобу эгер жинди ылдый секире турган болсо тосуп калыш үчүн […]

Манфред КИБЕР: Лупс

Немисчеден которгон Адилет ШАДЫКАНОВА АҢГЕМЕ Лупс мырза деген таранчы болуптур. Аялын болсо Лупс айым деп аташар эле. Аялдар күйөөлөрүнүн атына жараша күйөөлөрүн карап өздөрүн түздөшөт эмеспи. Жаз айы эле. Лупс айым уясында жумурткаларын басып отурган. Аңгыча Лупс мырза жем алып келип калды. Анан ал уянын кырына барып конуп, жаркырап тийип турган күндү карап, күн чубактап отурду. «Адамдардын айтуусуна караганда, таранчылар урушчаак жана уятсыз болушат» деп ойлоду Лупс айым, “антип алар эркек таранчылар жөнүндө айтышса керек. Мындай сапаттарды мен күйөөмдөн көрө албадым. […]

Рысбай ИСАКОВ: Сен жок жерде Күн тутулуп калгандай

МЕНИ ЭСТЕБЕ Бул дүйнөдө эч нерсе жок туруктуу, Буластаган калтар сымал кубулма. Бүгүн мага сүйүү болуп жаңырып, Бүгүн мага сүйүү болуп угулба. Сенин сүйүүң жолдошуңда, анан да Күнөөсү жок периштедей балаңда. А мен болсо өткөн күндүн элеси, Балким бармын, балким жокмун санааңда. Ошондуктан мени эстебе, эстебе, Мен жөнүндө айпа эч кимге эчтеме. Ошент… бирок жалгыз менин айымдан, Ошол күндүн сезимдерин жектебе. * * * Координатың «икс», «игрек», «зет» болуп, Кай тарапка кеттиң экен бет коюп?.. Карааныңды билбей кайдан издээрди, Калдым […]