Олжобай Шакир: Кыргыз бийлигиндегилердин саясый диапазону

«Биздеги саясый күрөштөрдүн логикасы улуттун, мамлекеттин кызыкчылыгын беттебейт». Алым Токтомушев Барабан же сурнайды адам баласы эмне үчүн атамзамандан бери колдонуп келет? Бул эки аспаптын тең ичи көңдөй, ичине кебез тыгып сал, сурнайдан да, барабандан да үн чыкпайт. Анын сыңары – биздеги аткаминерлер. Алар да эмнеге кызматка жеткенден кийин эле көңдөйчөсүнө кебез тыгылган музыкалык аспаптай үн чыгарбас, чындыкты оозанбас болуп тынышат? Жер каймактаган замандан бери барабан, сурнай аспаптарынын үнү жаңырганда адам каны дүргүп, мээнин иштөө жөндөмү начарлап, эмоциялык сезимдер гана башкарып, […]

Бишкекте «Кыргызстан -кыска метраждуу тасмалардын өлкөсү» кинофестивалы өтөт

Бишкектеги «Манас» кинотеатрында КМШ мамлекеттеринин, Балтика жана Грузиянын 8-эл аралык «Кыргызстан — кыска метраждуу тасмалардын өлкөсү» кинофестивалынын салтанаттуу ачылышы болот. Бул тууралуу «Айтыш» коомдук фондунан билдиришти. Маалыматка караганда, иш-чара 12-декабрда, саат 12:00дө башталат. Анда КМШ мамлекеттеринин, Балтика жана Грузиянын эң мыкты делген тасмалары элдин сынына коюлат. Бул жылы аталган кинофестиваль залкар жазуучу Чыңгыз Айтматовдун 90 жылдыгына карата уюштурулууда. Фестивалдын алкагында жазуучунун чыгармасынын негизинде коюлган атайын көрсөтүүлөр жана театрлаштырылган чыгармалар орун алат. Иш-чаранын жүрүшүндө тасма жаратуучулар тажрыйбалары жана идеялары менен бөлүшүп, биргелешкен долбоорлорду […]

Армян эл жомогу: Буурчак

Улуу орозо айы башталганда айылдык бир поп бул ачкачылык кармаган күндөрдүн саны канча болсо ошончо куурулган буурчакты чөнтөгүнө салып, күн сайын аларды бирден салуу менен орозонун бүтүшүн билмей болот. Бир күн өтпөй анын чөнтөгү толо буурчакты көргөн аялы: «Байкушум, орозодо ачкалыгына чыдабай бизге көрсөтпөй буурчак жейт турбайбы, бирок аз экен, дагы кошуп коёюнчу”, — деп бир ууч буурчакты абышкасынын чөнтөгүнө салат.  Поп күн өткөн сайын бирден буурчакты алып салып турат. Ошентип орозо айы да аяктайт, бирок  алиги поп башкарган айылдын […]

Каныбек Эдилбаев: Адашуу

АҢГЕМЕ I Күндөгүдөй эле жан-жаныбарларга жагымдуу аппак таң атты. Бая жер жарылып келе жатканда, жамгыр жаап өткөн. Калдайган ак булуттар жылып көк асманды көргөзбөйт. II Убакыттар алга чамдап, жайкы каникулдун бүтөрүнө саналуу күндөр гана калды. Кубанычым койнума батпайт. Анткени классташтарым менен кайрадан чогуу класска кирип, партага отурам аз күндө. Чынын айтканда эки жарым айдан бери, айылды сагындым! Короо койду жайытта жайып жүрүп, зеригем жалгыз. “А айылда болсомчу?» — деп ойлоп коём. Жонумдагы асынганым, 32-ак мылтык. Эрмегим ошол, күндүз суур, коён […]

Жек Лондон: Мартин Иден

<<<<<<<<< Башы XLII ГЛАВА Ошентип Мартин өзүн жалгыз калганын сезген күн келди. Ал алдуу-күчтүү, саламаттыгы куландан соо эле, бирок эми кылаарга да иши жок болчу. Окуп, жазганын токтотуп, Бриссенденден ажырап, Руфтун сүйүүсүн жоготкондон кийин жашоосу үч көчкөн журттай аңылдап ээн калды. Ал жашоосундагы бул боштукту ресторандар, египет папиростору менен толтурам деп куру эле аракеттениптир. Ырасы, аны дегдетип, өзүнө азгырган Улуу океан эле, бирок анын Кошмо Штаттардагы оюну али толук бүтө электигин түшүнүп турду. Жакында анын эки китеби басмадан чыгат, мүмкүн […]

Үмүт Асанованын Түштүк Африка жергесиндеги сапар кайрыгы

Биздин «Чеч-Дөбө» кеңешибиздин мүчөсү, философия илиминин доктору Үмүт Асанова учурда Түштүк Африкада жүргөнүнөн улам «РухЭш» сайтынын өтүнүчү менен окурмандарыбыз үчүн атайы жазып жөнөткөн сапар кайрыгын жарыяламакчыбыз. «Миң уккандан бир көргөн артык» деп сапар кайрык менен бирге өтө таасирдүү көз ирмемдеги фото-сүрөттөрдү жарыялоону да эп көрдүк… Көз жоосун алган Түштүк Африкадагы кооздуктарды биз менен бирге бөлүшкөндүгүңүз үчүн Сизге да терең ыраазычылык билдиребиз, ардактуу биздин Үмүт эжекебиз! Лесотодобуз. Балдар жазгы каникулга чыкканына байланыштуу, Асел (кызым) балдарын Йоханнесбургда өтүүчү 4 күндүк балдар үчүн […]

РухЭш: Өнөр өстөнүндөгү өнөктөштөрдөн топтолгон каражат аудио адабияттарга жумшалат

Өнөр адамдары арасында топтолгон каражаттар «РухЭш» сайтына жарыяланып келаткан дүйнөлүк жана улуттук адабиятыбыздын тандалма чыгармаларынын аудио топтомдорун чыгарууга жумшоону чечтик. Арийне, «РухЭш» сайты негизделген күндөн эле элдин жапатырмак колдоосу менен улуттук дөөлөт-мурастарды жана жалпы адамзатка энчилүү көркөм адабияттарды калктын калың катмарына жайылтуу максатын көздөп келет. Аны менен катар өз эне тилинде ою жетик, тили жатык келечек муунду тарбиялоо максатында балдар адабиятын өнүктүрүү үчүн акын-жазуучулар арасында конкурс уюшулуп, о.э. жалпы дүйнөлүк көркөм чыгармаларды кыргыз тилине түп нускадан которуу боюнча атайы конкурс […]

Грузин эл жомогу: Кедейдин амалы

Бир итке минген кедей жашаптыр. Иштетейин десе жери, багайын десе малы жок, кала берсе жумуртка берер тоогу жок кургурдун бир гана мышыгы бар экен. Өмүр бою кезерип ачка жашаган ал бир күнү кимден жардам сурарды ойлонуп отуруп, “бир жыгылсаң нардан жыгыл” деп падышанын өзүнө бармай болот. Ачка мышыгын капка салып, жонго көтөрүп, көп жол басып хансарайга келет. Падышага кириш оңой эмес да, аны кире бериштен куралчан сакчы жалаңдаган кылычын кезей токтотуп, ичкери киргизмек тургай аксарайдын көркүн бузбай, падышанын тынчын албай, […]

Феликс Кривиндин классикалык чакан аңгемелери

Баткак Баткак аябай сезимтал эле, ага кимдер тийип кетпесин анын жүрөгүндө терең из калчу. — Ах, өтүк! – деп капа болчу ал. – Ал кайда кетти? Мен ансыз жашай албайм! Бирок ал жашай берчү. Бир мүнөт өтпөй эле: — Ах, туяк! Сүйкүмдүү, ак көңүл аттын туягы! Мен сенин элесиңди өмүр бою сактайм… Мода сүйүүчүлөр Чымындар – моданы аябай кубалашат. Алар ар түрдүү оймо-чиймелүү желелерди көрсө эле болду, алыс кете алышпай, кызыга карашып, кармалап көрүшүп, ак көңүл курсактуу Жөргөмүштөн сурашат: — […]

Унсуралмаали Кайкавус: Кабуснаме (Акылмандыктын кенчи)

(Толук ысымы Унсуралмаали Кайкавус ибн Искандар ибн Кабус ибн Вушмир ибн Зияр) Миң жылдан ашуун убакыт мурда жазылган жана түркүн тилдерде жүздөгөн жолу басылып чыккан бул китеп бүгүн да өтө баалуу. «Кабуснаме» мазмуну боюнча философиялык-дидактикалык жана турмуштук-социалдык чыгарма. «Аалым болуу жеңил, Адам болуу кыйын», деп айтылат «Кабуснамеде». Билим, эмгек, сабырдуулук, адептүүлүк жана жеке кызыкчылык-сабатсыздыкка, жеңил ойлуулукка, адепсиздикке жана жашоонун түркүн азгырыктарына каршы коюлат. Жакшы менен жамандын ортосундагы түбөлүктүү күрөш бүгүн дагы уланууда. Кайкавустун осуятын Амирбек Азам уулу (Усманов) өтө чеберчилик […]

Президентибиздин «Мекендештер» форумундагы убадасы…

Жигердүү ишмердиктин жемиши Үстүбүздөгү жылдын  22-ноябрында Кыргыз Республикасынын Президенти Сооронбай Жээнбеков «Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Чет өлкөдөгү мекендештер менен байланыштар боюнча кеңеш жөнүндө» Жарлыкка кол койду.  Муну менен, аталган документте белгиленгендей, Кыргызстан менен тарыхый, маданий, экономикалык, бир туугандык байланыштары бар мекендештер, ошондой эле барган өлкөлөрдөгү диаспоралык уюмдар менен тыгыз диалогду колдогон башкаруу системасы мамлекеттик деңгээлде түзүлдү. Кеңештин негизги максаты – Кыргыз Республикасын динамикалуу экономикалык, маданий, социалдык өнүктүрүү, чет өлкөдөгү мекендештерди колдоо, алардын укуктарын жана кызыкчылыктарын коргоо маселелери боюнча мамлекет менен […]

Мидин Алыбаев: Кат

АҢГЕМЕ Кат кандай кызык. Өзүң жокто почтоочу үйүңө кат алып келип таштаса… Аны ачканча ашыгасың. Конверт ачылганчакты санааң алда кайда жүгүрөт. Алыстагы ага-туугандарың, ата-энең же жакын жолдошторуң эсиңе түшөт. «Кимден экен?» деген үмүт менен конвертти ачасың… Ырас, каттын каты бар да. Кээ бир катта аткарган кызматыңды, ал жайыңды, эсен-соолугуңду, оору-сыркоо илдетиңди, алдыңдагы милдетиңди сурап жазат… Мындай каттарды мен да далай алып көрдүм. Бирок бир кат мени ушунчалык толкундатты… Кубандырды… Кызартты… Ошондуктан аны ачыкка салгым келди. Азыркы аңгеме ошол кат жөнүндө […]

Олжобай Бубатаев: «Жамийланы» кайрадан окуп чыкканда…

Ч. Айтматовтун 90 жылдыгына Мына алтымыш жашты аркалаарыма аз эле  калды. Өмүрүмдө көп эле чыгармаларды окудум. А бирок менин жан дүйнөмө жакындары, кайра-кайра окугандан тажабагандары эсептелүү гана. Алардын көч башында Ч. Айтматовтун «ОБОН» — «Жамийласы» турат. Алгач ирет окуганымда кадимки улуу талантка таандык чыгарма, Айтматов мына ушундай жазыш керек эле, ар бир окурман кудум мендей ырахат алыш керек дегендей ойдо калгам. Жакында кызымдын китеп текчесинен «Турар» басмасынан кыргыз жана орус тилдеринде 2008-жылы жарыкка чыккан «Жамийла— Джамийла» чыгармасына көзүм чалдыгып калды. […]