Ханты эл жомогу: Чычкан менен бугу

Чычкан көк жайык чөптө сайрандап, жаш чөптөн үзүп жеп жүрсө, капысынан шамал удургуп, жаан төгүп ийет. Шөлбүрөгөн чычкан чөпкө жашынат. Бул маалда шүүдүрүмдөн оттомокко токойдон бугу чыгат мүйүзү калдайып. Ары оттоду, бери оттоду. Капысынан чөп менен кошо чычканды жутуп алды. Бугунун курсагындагы чычкан чыйпылдайт: – Бычагымды кайрап, бугунун кекиртегин жайлап, эркиндикке чыгам. – Кекиртегимди кесе көрбө, оозумдан чыга бер, – дейт бугу. – Ө-өк, оозуң шилекей да, – дейт анда чычкан. Өзүнчө чыйпылдап баштайт кайра: – Бычагымды кайрап, бугунун кекиртегин […]

Дилазык: Чаңкаган адам

(Мевланадан бир аңгеме) Өз өлкөсүнөн алыска сапар алган бир адам көп күн жол жүрөт. Акыры чарчап, эс алып, курсагын тойгуза турган бир жер издейт. Акыркы жолу булактан суу ичкенден бери эки күн болуптур. Суусаганынан улам кадам шилтегенге дарманы калбайт. «Дагы канчага чейин жүрөм» деп ойлонуп турганда жакын жерден чыккан суунун үнүн угат. Үндүн кайсы тараптан келип жатканын билүү үчүн демин ичине катып, кулак түрөт. Агын суунун үнү жолоочунун жүрөгүн сергитип, күч берет. Анан ал акырындап кичинекей жол менен алдыга карай […]

Өмүрбек Караев: Чегарадагы эски там

АҢГЕМЕ Коңшулаш эки өлкөнү бириктирип турган кан жол. Чегаранын дал ортосунда жолго катарлаш салынган жалгыз там көзгө даана көрүнөт. Тегерек четтеги заңгырап курула баштаган жаңы үйлөргө салыштырмалуу жепирейген эски там. Абыдан эле эски там. Бу тамдын өзгөчөлүгү ушу – үч бөлмөлүү үйдүн жарымы бир өлкөгө карайт да, калган бөлүгү экинчи өлкөнүн аймагында. Анын сыры эң эле жөнөкөй, кечээ жакында бөлүнгөн эки өлкө эбегейсиз чоң империянын тутамында эле, ошол империя кумдай эшилип кулап калган кезде ушул үйдүн дал ордосунан чегара өтүп […]

Жек Лондон: Кежир Ян

АҢГЕМЕ Ян жерде жыгылган боюнча үн чыгарбай, тырмап, тепкилеп, колу буттарын тарбаңдатып, болгон күчү менен каршылаштарынын чабуулунан коргонуп жаткан. Алардын экөө бири-бирине кыйкырып, аны үстүнөн баса калууга аракеттенип, бирок дене-башын түк баскан чымыр немелүү жигиттин багынып берчү ою да жок эле. Үчүнчүсү капилеттен, катуу чаңырып жиберди. Ян анын манжасынан тиштеп алган болчу. – Болду, жетишет Ян, коё бер колун! – деди күйүгө түшкөн Сары Билл, тигинин моюнунан катуу кысып. – Тынчыраак асып салганга мүмкүнчүлүк бер. Бирок, Ян тигинин манжасын тиштеген […]