Божена Немцова: Гонзиктин латын тилин үйрөнгөнү (конкурска №18)

АҢГЕМЕ “Ата, — деди бир күнү Гонзик атасына, — мындан ары карапайым адам болгум келбейт, мырза болгум келет”. “Эй, өгүз! Мени да кимдир-бирөө мартабасы улук мырза кылып койсун деп айтмакмын. Гонзик, мырза латын тилин билиши керек экенин сен билесиңби?” “Латын тили эмне болуп калыптыр? Дүйнө кезип, эл аралап, латын тилин бачым эле үйрөнүп алам.” “Эгер тил үйрөнүү ошончо эле жеңил деп ойлосоң, жөнө, үйрөнүп көрчү.” Гонза чөнтөктөрүнө челпектен толтуруп алып, латынча үйрөнүү үчүн дүйнө кезип жөнөдү. Ал дүйнө ушунчалык кенен […]

Владимир Крупин: Капты ташта! (конкурска №17)

АҢГЕМЕ Кыз кезимде аябай күчтүү элем, балдар менен кошо жүк түшүрчүмүн. Атам мени аячу, бирок анын аянычын үйдө тамак деп сукулдап отурган он ооз басып кетчү. Бир жолу биржада картөшкө жүктөгөнүбүз такыр эсимден кетпейт. Түшкө маал жүктөп баштаганбыз, кечинде буттарым тартпай калды. Жигиттер мага кичирээк каптарды бергенге аракет кылышса да, баары бир суй жыгылганча чарчадым. Кечке жаан жаап, чоло жерим калбай суу болдум, титиреп үшүп, ушундай турмушту ичимден каргап-шиледим. Кечке жуук жамгыр басылды. Салмактуу капты көтөрүп баратсам атам (ал дагы […]

Уильям Жейкобс: Үй-бүлѳгѳ кам кѳрүү (конкурска №16)

АҢГЕМЕ Соода токтоп калганынан пайдаланып, бир фунттук шекерди пакеттерге таразага тартып жаткан Жерншо мырза колдорун ушалап, жаңы эле дүкѳнгѳ кирген бою узун, күнгѳ күйгѳн мырзанын буйрутмасын күтүп калды. Бырыштарга баткан кѳк кѳздѳрүнѳн улам кырк жаштардагы жакшы сакталган киши экен деп ойлоду. — Харри сенсиңби! –Жерншо кыйкырып жиберди. – Харри Баррет! — Ооба, менмин! – деди тигиниси кучагын жайып. Толкунданган Жерншо кол алышып, дүкѳндүн аркасындагы чакан конок бѳлмѳгѳ жолдоду. — Он беш жыл, – Баррет отургучка отуруп атып айтты, – баары […]

Айсулуу Мусабекова: Айырмасын билбей адал-арамдын (конкурска)

ЭНЕ ТИЛДИН АРМАНЫ! Мен көргөндү сен көрбөдүң кыргызым. мына бүгүн жанып турат жылдызың. Ата-бабаң сүйлөп келсе аздектеп, бүгүн мени унутууда уул-кызың. Кээде туруп мен өзүмө капамын, Өз жеримде аздектелбей жатамын. Кыйын кезге, улуту жок калтырбай, кыргызымды сактап келе жатамын. Кытай, чет тил жана түрк, орусун мекениме кенен жайды конушун. Капаланам бирок мейли деп коём, башка тилде чыгып жатса добушуң. Көргүм келди кыдырып мен дүйнөнү, кызыгышып миңдин бири сүйлөдү. Алсыз болдум таканчыктап тура албай, Ар кимиси өз тилине ийледи. Өсүп-өнүп жайгым […]

О`Генри: Жыйырма жылдан кийин (конкурска №15)

АҢГЕМЕ Полицай көчөнүн эки жагын сүрдүү карап, каадалуу басып баратты. Бул анын күн сайын баскан жолу. Ал сырткы кебетеси жөнүндө ойлободу да. Көчөдө аны карагандай көп адам да жок. Убакыт түнкү саат онго чукулдап калган, бирок күн суук. Майин жамгыр аралаш шамал согууда. Түн ичинде эшик жабык экенине ишенүү үчүн утуру ар бир каалганы түртүп, текшерип баратты. Маал-маал артка бурулуп, көчөнү баштан аяк кыдыра карап коёт. Бул албеттүү, кыраакы полицай бейпилдикти күзөтөт. Шаардын бу бөлүгүнүн эли эрте уктайт. Кээ бир […]

Нагима Кайырбек кызы: Кара булут сыңары кайгы деле (конкурска)

ЖАШАЙСЫҢ ЖАКШЫ БОЙДОН Сен мени унутту деп жүрсөң керек, А балким, оюңда да жок чыгармын. Калтырып көңүлүңдү оорутупмун, Кургатып жалбырагын жаш чынардын. Билемин күнөө менде, барктабагам, Сүйүүңдү сунган кезде жүрөгүңдөн. Башканын бал сөзүнө азгырылып, Суурулуп чыгып кеткем тилегиңден. Таптаза, бала кыял мүнөзүңдү кирдетип, жүрөгүңдү эзиптирмин. «Кеткениң жакшы болду» дээрсиң мени, Өзүңдөй жакшы жанды кезиктирдиң. Кеткеним чындап анда жакшы болгон, Жашайсың жүрөгүмдө “жакшы” бойдон. ӨЛБӨСТҮК  Кайран Ажал торуна чырмаганда, Карбаластап калабыз бүлүк түшүп. Кабыргабыз кайышат «Кап, аттиң!» деп, Капилеттен дүйнөгө күйүт […]

Мухаммадамин Хожакбаров: Махабатка бөлөнгөн кезим (конкурска)

*     *     * Билбептирмин бул өмүрдүн Өз ченеми бардыгын. Сезбептирмин бул дүйнөнүн Ушунчалык тардыгын. Он жети жыл өтүп кетти, Ак-Буурадай тез агып, Балалык да өттү, кетти, Эскерүүгө айланып. Поэзия деген сулуу, Бир бийкечке жолуктум. Ак сүйүүмө башын ийер, Ал кыз болор колуктум. БАЛАЛЫГЫМ ЖАРЫК АСМАНЫМ Балалыгым жарык асманым, Жүрөктөгү эң аруу сезим. Кубанычка толо мезгилим, Балалыгым бактылуу кезим. Балалыгым аруу жылдарым, Толуп аккан мөлтүр булагым. Апакемдин сөздөрүнө, эх, Кулак салбай жүргөн убагым. Балалыгым жарык асманым, Кубанычка бөлөнгөн кезим. Балалыгым дартка […]

Адашгүл Токтоназарова: Апаке, кечир мени (конкурска)

АПАКЕМЕ КАЙРЫЛУУ 1-кат Бул жашоодо оңой экен чынында, Адамзаты катаны кетирмеги. Апаке, сизди ойлобой, сизди эстебей, Сүйгөнүмдү ойлондум, кечир мени! Көрөгөчсүң, апаке, айтып берчи, Жашоодо туура жолдо баратамбы? Же кокус тайгаланып тайгак жолдон Мээримдүү жүрөгүңдү канатамбы? Акылмансың, апаке, айтчы чынды, Жашап жаткан бул жашоом өзү чынбы? Улайын улуу көчүн энелердин, Үйрөтчү аялзаттык улуу сырды. Мына дагы күндөгүдөй кечим келди, Билбей турам сага эмне дешим эми… Апаке, бул кечте да сизди ойлобой, Сүйгөнүмдү ойлондум кечир мени! 2-кат Балкыдым бакыттын даамын татып, […]

Караш Жанышов: Барктабас нерсе көп бизде (конкурска)

ЧЫНДЫК Кум сымал калптардын арасынан, Кумдан да миӊ эсе кичинекей — Чындыкты жапжалгыз караштырам. Чыдап бүт кумдарды карап чыгам… Калптардан миӊ түркүн жорук чыгат, Калп эле чын сымал болуп турат. Чындыкты таптым деп кармаарыӊда Чыныгы калп ошол болуп чыгат. Үмүттөн баардыгы түздөлөрүн, Үн, сөз жок жашоону издебедим. Карандай калп эмес бул жашоодо Караандай чындык менин издегеним. *     *     * Катуу сүйлөп үмүттү тепсебеймин, Калбай баары максатка жетсе деймин. Эл адамы наамына кызыккандар, Элдин үмүт-мүдөөсүн сезсе деймин. Кесир сүйлөп кемсинтүү көксөбөймүн, […]

Болот Мамбетисаев: Өзгөрөт ко формулалар жакында (конкурска)

ЖАЛГЫЗДЫК Өзү бакыт эле биздин бактыбыз, Ал бакытты барктабадың жакшы кыз. Күндөн күнгө бой көтөрүүң бийиктеп, Жалгыз калды сүйүүдөгү тактыбыз. Сүйүүбүздүн жеткен сыңар курагы, Сезим өчүп, сепил болсо урады. Акылымдан суроолор жаап жүрөккө Башталгандай кыяматтын сурагы. Жүрөк кургур калды бүгүн күмжам суз, Жүрүп, жүрүп дудук болду үн салгыз. Баары экиден болсо дагы а бирок, Дүйнө жалгыз, сезим жалгыз, мен жалгыз. ТЕНТЕК ШАМАЛ Акырын чачтан сылап, Акыбал алын сурап. Сулуунун бачым эле Багытын башка бурат. Ай ушул тентек шамал… Сабалап көрүп […]

Аркадий Аверченко: Акын (конкурска №13)

АҢГЕМЕ – Мырза редактор, – деди мага сырттан кирген адам, көзүн өйдө көтөрбөй бутунун башын тиктеп, – мен сиздин тынчыңызды алганым үчүн аябай оңтойсуз болуп, уялып турам. Сиздин кымбат баалуу убактыңызды алып жатканымды ойлосом, кирерге жер таппай баратам… Кудай үчүн мени кечирип коюңуз! – Эч нерсе эмес, эч нерсе эмес, – дедим жумшак жылмайып, – кечирим сурабай эле коюңуз. Ал башын ылдый салып, капа болгон немедей унчукту: – Жок, андай эмес… Сизди убара кылып жатканымды жакшы түшүнөм. Мурда-кийин бирөөлөргө жабыша […]

Василий Шукшин: Жайлады (конкурска №12)

АҢГЕМЕ Агафия Журавлева кемпирдин уулу Константин Иванович келиптир. Жанында аялы менен кызы бар. Учурашып, эс алайын деп келди да. Новая кыштагы – кенедей кыштак, Константин Иванович болсо такси да минип алган, үй-бүлөсү жабыла  чамандарды жүк салгычтан узакка дейре түшүрүп атышты… Бул кабар кыштакка ошол замат дүң этти: Агафиянын ортончу уулу, Костя, катын-баласы менен учурашканы келиптир. Өзү бай, окумуштуу имиш деп атышты. Калган майда-чүйдөсүн кечке жуук билишти: өзү –кандидат экен, аялы да кандидат, кызы болсо мектеп окуучусу экен. Агафияга ток самоор, […]

Лев Толстой: Оюн-зоок кечесинен кийин (конкурска №11)

АҢГЕМЕ — Мына сиздер, адам өз алдынча эмне жаман, эмне жакшы экенин дурустап ажыратып биле албай, бардыгы курчап турган чөйрөгө жараша, адамдарды чөйрө өзүнө ылайыкташтырып өзгөртөт деп жатпайсыздарбы. А менимче, бардыгы турмуштагы жагдайларга байланыштуу болот. Эмесе өзүмдүн жашоомдон бир аз айтып берейин. — Биздин ортобуздагы, жеке адамдын өсүп-өнүгүшү үчүн, эң алгач ал жашап турган чөйрөдөгү шарттарды өзгөртүү керектиги жөнүндөгү талашыбыздан кийин, баарыбыз сыйлаган, кадыр-барктуу адамыбыз Иван Васильевич сөзүн ушинтип баштады.   Чындыгында, эмне жакшы, эмне жаман экенин өз алдынча эч ким […]

Чынгышбек Айтбек уулу: Ачкыч (конкурска)

АӉГЕМЕ Мен бул иште иштеп жатканыма бир жылдай убакыт болуп калды. Бул ишке киргенимден баштап эле көп кабаттуу үйлөрдүн биринен батир алгам. Ушул убакытка чейин ошол батирде жалгыз турам. Кээде айылдан апам, атам же бир туугандарым келип калат. Алар келгенде менин үйүмө кут киргенсип, өзүмдү абдан бактылуу сезем. Туугандарым болбогон күндөрү мага үйгө келүү кызыксыз. Үйгө келгенде баякы эле сааттын чык-чык эткен жана сыналгынын жаӊырган үнү гана угулат. Мага үйгө келүү кызыксыз болгондуктан көбүнчө убактымды иш үстүндө же досторум менен […]