Михаил Зощенко: Аристократка

АҢГЕМЕ Михаил Иванович оор күрсүнүп, ээгин жеңи менен сүртүп алып аңгемесин баштады: — Мен туугандар, шляпа кийген аялдарды жактырбайм. Эгер шляпа кийип жүрсө, байпагы фильдекостон[1] болсо, же колуна мопс[2] көтөрүп жүрсө, же алтын тиши  болсо, андай аристократканы мен аял деп санабайм, көңүл буруп да койбойм. Албетте, өз учурунда  менин  да аристократканы жактырып калган жайым бар. Аны менен сейилдеп, театрга да алып баргам. Бардыгы ошол театрдан башталды. Ошол театрда анын идеологиясы толугу менен ашкереленип калды. Мен аны менен ушул үйдүн короосунан […]

Бибинур Жыргалбаева: «Колуңду берчи» (конкурска №2)

АҢГЕМЕ Түн бир оокум. Асман бетинде жаркырап турган сансыз жылдыздарды каардуу булут каптап, бир да жылдызга жаркыроого мүмкүндүк бербей кыйнайт. Бул учур караңгыны жазданып, үмүт шооласы кире албаган, буга чейин бейтааныш бөлмөдө бала жалгыз жатты. Апасынын ысык алакандарын тынбай издеп, күнөөсүз наристе ширин уйкуда кыйналып, издегенин таба албай кайгылуу жатаар эле. Энесинин мээримге толгон жылуу алакандарына зар, кайра-кайра төшөктөн колун бери созуп, белгисиз, багыты жок жолдордон апасынын бүт дүйнөнүн мээримин кармап турган алаканын издейт. Түн койнунан түрө издеп табылбаган ысык […]

Музаффар Розиев: Кайрадан тирилген Үркүн аскери (конкурска №1)

(Фантастикалык аңгеме) “21-кылымда Арал деңизинин кургашы менен көп нерсе өзгөрдү. Кургак чөлгө айланган бул деңиздин астынан чыккан туздар шамал менен кошо республикабыздын тоолоруна, тоолорундагы миңдеген жылдардан бери турган мөңгүлөрүнө учуп келип, аларды ээритүүдө… Акыркы жаңылыктар боюнча Кыргызстан жана Кытай мамлекеттеринин ортосундагы тоодо ким экени белгисиз бир адам табылды. Ал адам жөнүндө маалыматтар дагы да толук бериле элек. Берилген кабарларга  караганда, ал  100 жыл мурунку Үркүн учурунда өз элин орус аскерлеринен коргоп жатып жоголгон кыргыз аскери экендиги айтылууда… Аны эң биринчи […]

Дайырбек Казакбаев: Тамаша

АҢГЕМЕ Жылдын карды жарыла келди. Сартпайдын боз үйү кырманга алынып, үч баш үй-бүлөсүн: өзү, зайыбы, беш жашар баласы Жоомарт болуп небак кырманга көчүрүп келтирилди. Иш күндөн-күнгө кызыды. Кырманчылар бака-шака түшүп, чор баскан күчтүү колдор айры, күрөктү бултактата шилтешип, комбайндан пыр аралашкан буудай түрмөктөлүп сапырылып жатты. Капысынан тиги ак карлуу тоонун чокусунан анча чоң эмес карала булут көтөрүлүп, акырындап ал бүткүл асман бетин каптай баштады. Сартпай күрөгүн көкүрөгүнө таянып, кабагын бүркөп турду: — Карагылачы, бороон келатат. Кырманчылар иштерин токтотушту, ар киши […]

Бейшебай Усубалиев: Кашык

АҢГЕМЕ …а  без  чистого  сердце – полного, правильного  сознания  не будет. (Ф.Достоевский) — Ой,  баягы Макем  жүрөт! – деди  бир   кезде  ала  күү болуп калган  Кадыралы  бакылдап,  капысынан эле.  – Жүрөт,  атасынын  көрү… — Кайсы Маке? – дедим  мен  түшүнө  бербей. — Ой баягычы,  Маматкадырчы,  экөөңөр  бир  орус  кемпирдин  үйүндө  квартирада  чогуу  турбадыңар  беле.  Ошол.  Жүрөт,  атасынын көрү… Бутунда – килтейген  кара өтүк,  үстүндө — килтейген упайке.  Жүрөт.  Нефть  базада   иштейм  дейт.  Мугалимчиликти  таштаган…  – Олуттуу  тарта  түштү. – Туура  […]

Павел Петрович Бажов: Күмүш туяк (конкурска №38)

АҢГЕМЕ  Биздин заводдо Кокованя деп атап койгон бир абышка жашаган. Анын үй-бүлөсү калган эмес, жалгыз жашагандан көрө бир жетим бала багып алууну чечти. Коӊшу-колоӊдорунан сурап көрдү, андайды билбейсиӊерби деп кошуналары айтып калды: – Жакында Глинкада Григорий Потапаевдердин үйүндө балдары жетим калды. Улуу кыздарын приказчик баринге иш кылгандарга тапшырып койду. Алты жаштагы кичүү кызынын эч кимге кереги жок. Ошону киргизип ал. – Кыз бала менен мага оӊтойсуз болор бекен. Эркек бала болсо жакшы болмок. Ага билгенимди үйрөтөр элем. Кыз бала менен […]

Олжас Сулейменовдун «Сөз коду» китебинин ачылыш аземи Бишкекте өтөт

2019-жылдын 23-апрели, саат 12.00дө КР Улуттук китепканасынын Ч.Айтматов залында “Аскар Салымбековдун фондунун” демилгеси жана колдоосу менен которулуп басылып чыккан Казакстандын эл жазуучусу, коомдук-саясый ишмер жана дипломат Олжас Сулейменовдун “Сөз коду” китебинин жарык көрүшүнө байланыштуу илимпоздордун, жазуучулардын жана журналисттердин улуу акын менен жолугушуусу өтөт. “Сөз коду” эмне жөнүндө? ЮНЕСКО доордун долбоорун аткарууга – Чыгыш Африканын экваториялык аймагында мындан 100-150 миң жыл мурун Homo Sapiens түрүндө пайда болгон учурдан тартып адамдын өзүнүн тарыхы жөнүндөгү билимин жалпылоого киришти. Алгачкы үй-бүлө кеңейип отуруп, жаңы […]

Касым Каимов: Түлкү

АҢГЕМЕ Түлкүнүн окуясы мындайча башталат. Султан тоодогу капканына күн сайын келсе да, кур кол кайтып жүрдү. Эгерде анын ордунда башка киши болсо, бул жерден түңүлүп, капканын капкачан башка жакка которуп кетет беле?! Султан анткен жок, мында түлкүнүн бар-жоктугун өз көзү менен көргүсү келди. Ушул максат менен ташка жанаша чыккан эрбейген шыбактын түбүнө кекиликтин башын таштап койду. Ошол шыбактын астында чынжыры менен казыгынан бери жерге жашырылган капкан бар болучу. Ал эртеси таңында келип караса, койгон жеринде кекиликтин башы жок, капкан калыбында. […]

Дооронбек Садырбаев: Самын

АҢГЕМЕ Азык-түлүк менен кошо бир бурчунда күнүмдүк тиричиликке керектелүүчү майда-чуйда буюмдарды саткан чоң дүкөн биз жашаган үйдүн жанына жайгашкандыктан, аерге Букеш өзү барып же үйдөгү бала-чаканы жибере коюп жүрчү да, өзүм сейрек каттай турганмын. Баягыда Букеш телефон чалып: «Кызматтан кеч кайтам, балдарга сүт, чай-чамерек алып коё аласыңбы?» — дегенинен эртерээк келип дүкөнгө түштүм. Айткандарынын баарын алып жаңыдан чыгып келатканымда дүкөндүн берки, темир-тезек сатчу бөлүмүндө котолошуп турган жоон топ кишиге көзүм түшүп калды. «Ии… Табылбас бирдеке келген го, албасам да аялыма […]

Көкүрөгү караңгы шордууларга тулпарды тааныткан Толубай

Райкан Шүкүрбеков окурмандарга таланттуу драматург, таасын акын, сатирик катары көбүрөк белгилүү. Көп кырдуу талант бир топ аңгемелерди да жазган. Алардан деле жазуучунун башкалардан өзгөчө стилин, кыскалык менен таамайлыкты таба алабыз. Асманга серпилген арман Жазуучу «Толубай сынчы» баянын Өмүраалы аттуу кишиден укканын, ал элге белгилүү сөзмөр, чечен адам болгонун эскерген. Айтылуу сынчы тууралуу аңыз кеп Алыкул Осмоновдун поэмасында, кийин Кубатбек Жусубалиевдин аңгемесинде көркөм сыпатталып, жалпыга белгилүү сюжетке айланды. Белгилүү чыгармаларга чейин Толубай сынчы тууралуу аңыз кепти биринчилерден болуп Райкан Шүкүрбеков көркөм […]

Харуки Мураками: Арам өрдөк

АҢГЕМЕ Кууш бетон тепкичтер менен ылдый түшүп, бийик шыбына карай кургап калган арыкка окшогон кеңири, узун  коридорго туш келдим. Дубалдагы лампочкалар каптаган калың чаңдан майда тор менен курчап койгонсуп араң эле үлбүлдөйт, андан да ар бир үчүнчүсү күйүп кетиптир. Өзүмдүн алаканым араң көрүнөт. Жым-жырт. Караңгы коридордогу жалгыз добуш, резинка таманы бетон полдо кырчылдаган менин кроссовкамдын добушу. Коридор менен эки жүз же үч жүз метрдей баскандай болдум, балким километрдейдир. Эч нерсе ойлонбой, жөн эле келе бердим. Бул коридордо аралык да, убакыт […]

Жапар Саатов: Сатыкка келген сары оору

АҢГЕМЕ Карыбай эттүү тамакты эң жакшы көрө турган. Сосиска, колбаса дегенден көзү кыя өтчү эмес. Кызматтан чыгып, эч ким этибарына албаган бир дүкөнгө кокусунан эле кире калса, мына ошол оюндагынын баары сатылып жатыптыр. Элдин эң арты болуп кезекке турган Какең ары карады, бери карады, деле тааныш бирөө көрүнбөйт. Кезеги да оңой менен келе турган эмес. Мындайда дүкөндүн башчысына чейин жулуңдап кирип барып, өзү иштеген куттуу мекеменин атын сатып, бирдеме алмай анын көптөн берки адаты эле. Анткени, ал эл катары жупуну […]

«Учур адабиятынын жаңы дүбүртү» конкурсунун чечими

«РухЭш» сайты өткөн жылдын 28-сентябрында жаш калемгерлерге чыгармачылык атаандаштык түзүү максатында учур адабиятынын жаңы дүбүрт, жаңы ысымдарын жамы журтка таанытууну көздөп, 18 жаштан 35 жашка чейинки адабияттын жаш ышкыбоздору арасында конкурс жарыялаган элек. Аталган конкурс Жогорку Кеңештин депутаты, акын жана жазуучу Каныбек Иманалиевдин демилгеси жана демөөрчүлүгү менен уюшулуп, байге фондуна жүз миң (100 000) сом коюлган. Арийне, учурдагы улуттук адабиятыбыз алдыга эмес, артына кеткен мезгилге туш болгонун дал ушул конкурска келип түшкөн чыгармалардын маңызынан аңдоого болот… Конкурс жыйынтыгы чыгарылганга дейре […]

Көчкөн Сактанов: Апама кат

АҢГЕМЕ Балким, сен азыр сарайда жүргөндүрсүң. А балким, коломтодо кесме даярдап же ийигиңди чимирилте ийирип, ал эми таргыл мышык жаныңда кырылдап уктап жаткандыр. Апаке, мен сага кат жазып отурам. Болгондо да көлдүн жээгинен. Тунук көл шарпылдап оолукпастан, жыбырап гана тынч жатат. Анын түрүлгөн мейкининде кылкылдаган катерлер, кулач урган уландар жүздөп жүрүшөт. Эх апаке, бул өмүр бизди дагы кайда алып бармакчы?! Бир кезде сен жаштыктын дооронун сүрбөсөң, же бүгүнкү күндөгүдөй колуңа таяк алып карылыкка моюн сунбасаң, анда мен өз законун талап […]