Президент кол койгон ар бир мыйзамда ондогон, жүздөгөн каталар орун алууда

Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Төрагасы Д.А. Жумабековго Урматтуу Дастанбек Артисбекович! Быйыл мамлекеттик тил жөнүндө мыйзамдын кабыл алынганына 30 жыл болот. Чейрек кылымдан ашык убакыттын ичинде бул мыйзам талаптагыдай жүзөгө ашырылбай, анын абдан маанилүү ченемдеринин аткарылышы улам кийинкиге калтырылып келди. Мамлекеттик тилибиз улам бир тоскоолдуктарга учурап, кыргыз эли күткөндөй өсүп, өнүкпөй жатканы – факт. Анын мындай абалга дуушар болгонуна, албетте,  мамлекеттик бийлик бутактарынын башында тургандар дагы түздөн-түз тиешеси бар экени талашсыз. Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 70-беренесине ылайык Жогорку Кеңеш өз ыйгарым укуктарынын […]

Назаркул Ишекеевге ачык кат же улуттук комиссия кутудан качан чыгат

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиянын төрагасы Н. Ишекеевге Ачык кат Быйыл мамлекеттик тил жөнүндө мыйзамдын кабыл алынышынын 30 жылдыгын белгилейбиз. Чейрек кылымдан ашык мезгилдин ичинде бул тармакта чоң өзгөрүүлөр болду. Коммунисттик идеология өкүм сүрүп, улуттук аң-сезим, ар-намыс басмырланып турган мезгилде унутулуп бараткан улуттук тилибиз Советтер Союзундагы демократиялык өзгөртүүлөрдүн, кайра куруу саясатынын шарданы менен эркиндикке чыгып, мамлекеттик тилдин статусун алганда кыргыз өлкөбүз эгемендикке жеткендей эле кубанганбыз. Бул фактыны улуттук кайра жаралуу фактысы катары баалап, сыймыктанганбыз, элибиздин чоң […]

Дайырбек Казакбаев: Күзгү

АҢГЕМЕ СОКУР: — «Күзгү?! Ал эмне? Кушпу, сайрайбы?.. Сен, досум, анын үнүн кулагыма угузчу, суранам. Бир эле жолу угузчу, кийин мен аны дапдаана, так өзүңдү тааныгандай таанып калайын. Мен сени деле өмүрүмдө эч качан көргөн жок элем го. Бирок эми кайдан болбосун, качан болбосун дароо тааныйм. Кирпиктериң тике, көздөрүң бакыракай. А меники… меники, тигилип коюлгансып жабышып турушат, чынбы?! — Кү-күк, кү-күк! Бул — күкүк. Ал, кыялдуу кыздай чымчык болсо керек? Таранчы — «чик-чик» деп сайрайт. Мен аларды угар замат эле […]

Жетиген Асанбек: Өзүңөн көр, шайлоочу (1-макала)

Жөжөнү күздө санашат. Жаңыдан жумурткадан чыккан кезинде жөжөнүн санына сүйүнүү – акылсыздык. Чыйпылдаган жөжөлөрдүн кийин канчасы тоок болуп жумурткага карк кылса, а канчасы акыбетиңди актайт, белгисиз. 2015-жылы Парламентке шайлоо убагындагы «чыйпылдашкан жөжөлөрдү» эсиңе салгым келди, шайлоочу. Чыйпылдашкан жөжө десем эп келишпес, куркулдаган кузгундар же каркылдаган каргалар дегенде куп жарашмак беле? ))) Аша чаап кетпейли, арасында ак куулар да, алгыр куштар да бар. Алар тууралуу сөзсүз сөз кылабыз, эмесе, ии деп тур. Мамлекеттин эки тизгин бир чылбыры – Башмыйзамдын сакталышынын кепилдиги болгон […]

Советтер Союзунун коркунучтуу канкору

Сталиндин эң мыкты баш кесер желдети катары таанылган Берия 1899-жылдын 29-мартында жарык дүйнөгө келиптир. Тарыхка кара так салган бул ойон дыйкандын эле үй-бүлөсүнөн чыгыптыр, механик-курулуш окуу жайынан билим алыптыр. Партияга өтө коюп чекист болуп кетиптир. Берияга Сталин өзүнүн кызмат ордун, наам-сыйлыгынан башкасын бүт бериптир. Өзүндөй көрүп, өзүнөн артык ишенген үч адамынын бири ушу Берия болгон экен. Лаврентий Павлович Берия окуу жайында окуп жүргөн мезгилде эле “Сыщик” деген атка конуп, досторун отко салып, тааныштарын талаага таштап жүргөн деп жазат жолдоштору. Жоголгон […]

Ислам терроризми КГБ тапшырмасы боюнча түзүлгөн

Өзөктүк куралды колдонуу эскирген ыкма болуп калган азыркы заманда биздин негизги куралыбыз терроризм болууга тийиш. Учактарды басып алуу – жеке менин ойлоп тапканым.    А.М. Сахаровский (1909 – 1983), СССР КГБнын тышкы чалгындоо кызматынын башчысы Батышка качкан советтик блоктун чалгындоо кызматынын жогорку даражадагы офицери Ион Михай Пачепа «Дезинформация» (Disinformation) деп аталган китеп чыгарып, анда ислам терроризминин себептери КГБнын 1970-жылдардагы жашыруун операцияларында катылып жатканын айтат. КГБнын башында 15 жыл турган Юрий Андропов АКШга жана Израилге зыян келтирүү үчүн мусулман өлкөлөрүнө жүздөгөн […]

АША бийлигинин ит жылында кетирген «итчиликтеринин» бири акталды

Ушул жылдын 20-декабрында “Ата Мекен” фракциясынын депутаты Алманбет Шыкмаматовго козголгон кылмыш иши токтотулду. Депутатка Эсеп палатасында иштеп турганда мыйзам бузду деген кине коюлуп келген. УКК кызматы 2018-жылдын 25-декабрындагы чечими боюнча А. Шыкмаматовдун ишин ар тараптуу иликтөөдөн кийин анын кылмышка тийешеси жок экенин аныктаган. Чечимде Эсеп палатасына тендер аркылуу сатылып алынган кызматтык авто-унаалар боюнча иш кагаздарда депутаттын колу табылган эместиги айтылат. Ошондой эле аталган ишти кароо боюнча түзүлгөн комиссия мүчөлөрү Ж. Иманалиев, А. Кангелдиев, Т. Чормонов, А. Романова жана Н. Беделбаев […]

Жетиген Асанбек: Адилеттик жартылай болбойт

Чоң суроо жаралды да калды. Жээнбеков мамлекеттеги акыйкатсыздыкты тизгиндөөгө кызыкдарбы же каршылаштарынын жолун буугангабы? Бийлик алмашканы мурдагы премьер министр, өкмөт башчысы, шаар башчысы, вице-премьерлер, бир катар атминерлер камалганда коомчулуктун чекеси жылып эле, көңүл ачыла түшкөн. Алардын мамлекеттик кызматкер боло албастыгын, дегеле мамлекеттик бийликтин бир бутагын башкаруу дегенден кылайган түшүнүгү жок адамдар экенин көп эле алешем иштерден (Лигласс, Тарых музейи, 9000 сомдук көчөттөр ж. б.) көрүп, нааразычылык саясый абалды чыңалтып турбады беле. Жумурай журтту каратып туруп эле карандай калптан кылмыш иштерин […]

Эй! Вы там, наверху: Кыргыз билим берүү академиясы эне тилдин кусурунан коркпойбу?!

К.К. Жунушалиеванын, Р.А. Мырзаеванын жалпы билим берүүчү орто мектептердин 6-классы үчүн сунуштаган география боюнча окуу китебиндеги оркойгон каталар туурасында. Бул китептин кол жазмасына бир жыл мурун Жусуп Баласагын атындагы КУУнун география факультетинин адистери сын айтып, «оңдолууга тийиш» деген бүтүм чыгарышкан. Жазуу түрүндө да Кыргыз билим берүү академиясына кайрылышкан. Алардан “Сиздер айткан каталарды эске алдык, оңдолду” деген жооп келди. Бирок биз көрсөткөн каталар эч оңдоосуз чыккандыктан ал туурасында жазуу түрүндө Билим берүү министрлигине кайрылдык. Алардан да ушундай эле мазмундагы кат алдык. […]

Ырысбай Абдыраимов: Нагыз баатыр ийилбейт

АҢГЕМЕ Арадан үч жыл өттү. Сакадай эми чуу менен коштолгон шайлоонун үстүнөн чыкты. Ал окуя элди кыйла дүрбөтүп, удургутту. Көз каранды эместик алгандан чейрек кылым өтсө да, даңгыр жолго түшө албай, өлкөнүн башы чуру-чуу, утуру капсалаң окуялардан чыкпай койду. Калемгердин жаны мына ушуга кейиди. Тынчтык байырлабаган жерде кут-берекени, мелмилдеп аккан дарыядай тынч өнүгүүнү кондуруу да адегенде кыйынга турду. Ажолукка талапкер ал жарыштан өтпөй, кулады. Аны жактагандар Бишкек-Ош жолуна чыкты. Жолдун Коргон районундагы депутат туулуп-өскөн айылдын тушунан тартып, эски тоокканага чейинки […]

Төтө жол: Тогуз кайрык

Улуу Айтматовдун “жазуучу жазбай жүрсө да жазып жүрөт” деген кеменгер кебиндей калемиң бечара ак баракка жорголоп турбаса болорбу, “кулак укса курсак кайнайт”, көзүң көргөнгө көңүлүң толкуйт, ов! Ошондон, дагы бир акылман абабыз Токтогул акын “Тогуз кайрык” деп күү черткен тура. Кайран “Тогуз кайрык…” Айлампадагы адамзат турмуш жолунун арман-кубанычын ушундай бүкүлү айтып, бүкүлү кабыл алып аш кыла сиңирген элден элек, оозеки жана жазма адабиятынын бүткүл дүйнөлүк шедеври “Манас” менен Айтматовду жараткан элден элек… Анан ушундай, ушундай “элек…” деп өчөйүп отура бербей […]

Нурлан Тагаев: Коомдук эс тутум

Күнүмдүк турмушту тумандай каптаган саясый айтыштар, курултайлар, эски жаңы саясатчылардын күрөшү, арада бир, кайсы бир депутаттын обу жок сөзү турмуш тиричилигибизге ушунчалык сиңип кетти окшойт, бүтүндөй калайык, келечегибиз саясатчыларга байланыштуу экенине ишенип калып атабыз. Өлкө келечегин жакшыртуучу себептерди; көңүл башкага бурулганданбы же коомдун эс тутуму тиричиликке төнүп кеткенденби, айтор унутуп калып атабыз. Баарына эле белгилүү болгон коомду артка тарткан себептерди кайрадан бир эске сала кетсек. Булар – караңгылык,  жакырчылык жана мыйзам чегинен алыстоо. Биринчиси — билим берүүнүн сапаты оңолмойун жашоо […]

Олжобай Шакир: Кыргыз бийлигиндегилердин саясый диапазону

«Биздеги саясый күрөштөрдүн логикасы улуттун, мамлекеттин кызыкчылыгын беттебейт». Алым Токтомушев Барабан же сурнайды адам баласы эмне үчүн атамзамандан бери колдонуп келет? Бул эки аспаптын тең ичи көңдөй, ичине кебез тыгып сал, сурнайдан да, барабандан да үн чыкпайт. Анын сыңары – биздеги аткаминерлер. Алар да эмнеге кызматка жеткенден кийин эле көңдөйчөсүнө кебез тыгылган музыкалык аспаптай үн чыгарбас, чындыкты оозанбас болуп тынышат? Жер каймактаган замандан бери барабан, сурнай аспаптарынын үнү жаңырганда адам каны дүргүп, мээнин иштөө жөндөмү начарлап, эмоциялык сезимдер гана башкарып, […]

Президентибиздин «Мекендештер» форумундагы убадасы…

Жигердүү ишмердиктин жемиши Үстүбүздөгү жылдын  22-ноябрында Кыргыз Республикасынын Президенти Сооронбай Жээнбеков «Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Чет өлкөдөгү мекендештер менен байланыштар боюнча кеңеш жөнүндө» Жарлыкка кол койду.  Муну менен, аталган документте белгиленгендей, Кыргызстан менен тарыхый, маданий, экономикалык, бир туугандык байланыштары бар мекендештер, ошондой эле барган өлкөлөрдөгү диаспоралык уюмдар менен тыгыз диалогду колдогон башкаруу системасы мамлекеттик деңгээлде түзүлдү. Кеңештин негизги максаты – Кыргыз Республикасын динамикалуу экономикалык, маданий, социалдык өнүктүрүү, чет өлкөдөгү мекендештерди колдоо, алардын укуктарын жана кызыкчылыктарын коргоо маселелери боюнча мамлекет менен […]