Дилазык: Сүйүү жана бакыт жөнүндө уламыш

Кичинекей бакыт атасынан: — Сүйүү каякка кетет?- деп сурады. Атасы: — Ал өлүп баратат, — деп жооп берди. — Балам, адамдар бар нерсени барктап-баалап сүйө алышпайт. “Чоңойгондо адамдарга жардам берем!” деп ойлонду кичинекей бакыт. Жылдар өтүп, Бакыт жетилип чоңойду. Өз убадасын эстен чыгарбай, бар күчүн жумшап, адамдарга жардам бергиси келди. Бирок адамдар аны сезбеди. Акырындык менен чоң Бакыт кичирейип, алсыз боло баштады. Таптакыр жок болуп кеткенден коркуп, дартына дабаа издеп, алыскы сапарга чыкты. Аз жүрдүбү, көп жүрдүбү, Бакыт жолунан эч […]

Байыркы Мадрид кыргыз урпагынын көзү менен (2-баян)

<<<<< 1-баян Дегиниси сапарда жүргөн адам кээде жел үйлөгөн каакымдай жеңил болуп, барар жерин так билбейт. Муну мен өз тажрыйбамдан билем. Мисалы, Мадриддин Прадо музейинде биринчи күнү узун кезекке туруп Иероним Босхтун эмгектерин көрдүм. Тициан, Гойя, Караваджо, Эл Греко жана башка эмгектери дүйнөнүн белгилүү музейлеринин көркүн ачкан художниктердин сүрөттөрүн көрөм деп, эртеси Прадого жалгыз бардым. Кайра эле узун кезек күткөн эл. Үчүнчү күнү мурдай айтканымдай, Эски Мадриддин “ит жатагына чейин” билген гид жигит Мигель менен free walking tour кылып, шаардын […]

Сынчыл ой жүгүртүүнү өнүктүрүү ыкмалары

Эгерде сиз өзүңүздү ар тараптуу өнүккөн адам деп эсептесеңиз же ошондой болууга умтулсаңыз, сынчыл ой жүгүрткөндү билбей туруп буга жетише албайсыз, анткени адамга өзүнүн көз караштарын калыптандырууга жана тышкы пикирден көз каранды болбоого мүмкүнчүлүк түзгөн, адамдын инсан катары өсүүсүнө жана өнүгүүсүнө жардам берген дал ушул нерсе. Сынчыл өй жүгүртүүнү өнүктүрүү технологиясы ушундай, тынымсыз машыгуу керек, баса, мындай машыгууларды кайсы куракта болбосун, баштоо кеч эмес. Туруктуу сабактар өнүгүүнүн жаңы деңгээлине жана жаңы максаттарга жетишүүгө мүмкүнчүлүк берет. Сынчыл ой жүгүртө билүүнү өнүктүрүү […]

Жылдызча: Назгүлгө таажы карызмын

Жарык дүйнөгө кур келген эмес… Жылуу-жумшак сөзүбүздү арнап алганга өздүк майрам — туулган күн да ыңгайлуу экен. Бүгүн — 7-Январь. Акын Назгүл Осмонованын — Назгүл курдаштын туулган күнү! Мына, бүгүнкү күнүнө 7 сандарынан 3 эм эгиздей болуп, үчөө турат! 1972. 07.01. анан 47… Нумерология илиминде 7 саны менен 3 санына өзгөчө мыкты белгидеги адамдар туура келгени жөнүндө айтылып келет. Назгүлдүн ушул кезге чейин жазып келген, жазып жаткан жана келечекте жаза турган ырлары жөнүндө ойлоп олтуруп жыйынтык чыгардым: Назгүл бул жарык […]

Жамалбек Ырсалиев: Кошокчу Суусар апа

Өзүнөн да улуу таяктай сезилген куу жыгачты таянып, бүкүр кемпир үйүбүзгө келер эле. Эшиктен кирип келатып сүйлөнүп: — Күйүттүү катын кошокчу, — деп көп айтып калчу. Айылда бирөө-жарым каза болсо, Суусар апаны издеп калышканын көп көрдүм. Себеби, созолонтуп ырдагандай, уйкаштата куюлуштуруп кошок кошчу. Кошокчу кемпир атка конгон. Эмнеге Суусар апаны эстедим? Анткени, сөздүн күчү кыйын экен. Кошок кошуп жүрүп, турмушун кошок коштоп өттү. Эркек баласы жок болгондуктан, жалгыз кызынын ортончу баласын эш тутуп багып калды. Ал мени менен классташ болуп, […]

Аскарали Ражабалиев: Канча сөздөрүбүз өлүү сөзгө айланып калды

Аскарали Ражабалиев элеттик интеллигенциянын бараандуу өкүлү. Студенттик жылдарын албаганда, жазуучу бар чыгармачыл өмүрүн Баткен районунда жашаган. Жетимиш жаштын кырындагы Аскарали Ражабалиевдин өмүрү жана чыгармачылыгы элет менен тыкыс байланышкан. Кыргыз Эл жазуучусу Султан Раев таамай баамдагандай, жазуучунун “аңгемелери, чакан повесттери Баткендин эч ким байкай албаган жашоосунун ретроспективасы”. Бирок да Аскарали Ражабалиев көркөм табити, жазуучулук чеберчилиги жана дүйнө таанымы жагынан бүгүн динозаврга айланып бараткан улуттук адабий бомонддун үркөрдөй тобуна кирет. Ал бирок улуттук жана дүйнөлүк адабияттын алптарына жетеленип кетпей, өзү билген дүйнөнү […]

Олжобай Шакир: Менин Жаңы жылдык жомогум

Илгери-илгери дегендин көбү жок бүгүн. Илгери дегендин баары сансыз жомокко айланып, ошо илгери болгондун баарына терең акылмандуулук төнүп, бүгүнгө дейре жашайт экен. Жаңы жыл деген майрам да те илгеркиден бүгүнгө чейин бүтпөс жомокко айланыптыр. Ага балдар да, чоңдор да ишенет имиш. Илимдүү-билимдүүсү да, караңгы түркөйү да Жаңы жыл деген жомокко абыдан ишенип алышкандыктан, баарынын ишеничи жылыга таш каап келет экен, бурадар! Ар адам ишеним, үмүт, каалоо, тилегин артып: Жаңы жыл менен кошо жаңырам; жаңы ийгиликтерди жаратам; жаңы досторду күтөм; жаңы […]

Өтүп бараткан жылдагы биз тандаган мыкты эмгектер

«РухЭш» сайты белгилүү публицист жана адабиятчы Эсенбай Нурушевдин «Айтматология: «Жамийла» жана улуттук эрос» аттуу китебин (Б.; “Турар.”, 2018) 2018-жылдын мыкты китеби катары окурмандардын кеңири чөйрөсүнө таанытууну көздөйт. Арийне, аталган китеп туурасында айтыла турган, жазыла турган эмгектер али алдыда. Чыңгыз Айтматовдун айрым романдары менен повесттерин байыркы мифтик жана азыркы философиянын эң соңку агымдары жана багыттарында кеңири талдап, көркөм концепциялардын өңүтүнө токтолгон Эсенбай Нурушевдин «Айтматология: «Жамийла» жана улуттук эрос» аттуу эмгеги туурасында адабиятчы Жолдош Турдубаевдин адабий рецензиясы менен береги шилтемеден>>Жамийланын жамалы же көркөм текстти талдоонун жаңы […]

Олжобай Шакир: Ит жылындагы итибиз чөп жээр ийгилик

Ушул тапта уюмдаша койгондун көбү “Жыл мыктылары” номинациясын удургуп белгилешүүдө. Белгилешсин. Алар кандай критерийдин негизинде “мыктыларды” аныкташарын билбейбиз. Биз тек гана быйылкы жылдагы улуттук сыймык жарата турган бир-эки жагдайга басым коюуну эп көрүп турабыз. Алар ансыз да саналуу, ансыз да бааланбай келет. Ал ийгиликтердин бири – мындан бир аз, саналуу күндөр мурда эле болду. Андай ийгиликти жаратуу кыргыз тарыхында дегеле биринчи окуя, бирок жулунган журналисттер да, коомчулук да ага маани берген жок. Демейде болор болбоско тебетейди көккө ыргытып кубанган улутчул […]

Төрт маамыттын кимиси «Манасты» жаздырып калган?

(Саякбай Каралаевдин үнү жазылганына 60 жыл толду) “Манастын” жарык көрүшүнө жана С.Каралаевдин үнүнүн тасмага  түшүрүлүшүнө 60 жыл. Мен XX кылымдын Гомеринин үнүн жазып алууну уюштурган адамды же мекемени тактап үлгүргөнчө алардын үчөөнүн көзү өтүп кете берди. Ырамандын ырчы уулунан тартып бүгүн текилдеп тестиер куракка келген Үмөткө (өмүрү узун болсун) чейин 100гө чамалаш манасчынын ысмы бизге жетти. Саякбай Каралаевдин “Манасынын” мен ыйлабай уга албаган радиоверсиясын тасмага жазып калуу — өткөн кылымдагы эң маанилүү маданий окуя экендигинде эч шегим жок. Сакемдин үнүн […]

Байыркы Мадрид кыргыз урпагынын көзү менен

Сүрөттөрдү караган кызык иш өзү. Мурда альбомдор популярдуу кезде ар бир фотографияга аздектеп мамиле кылчубуз. Эски сүрөттү көрөр замат кай күнү, кайдан келатып түшкөнүбүздү эстечү элек. Айфон жана кадры түгөнбөс фотоаппараттар чыгып, Фэйсбукка сүрөт жарыялоо адаты башталганы альбомдун да, сүрөттүн да кадыры качты. Ага кошо коноктор менен альбомду аяр барактап, сүрөт көрүү салты да жоголду. Ошого сүрөт көрмөй же сүрөттөр дүйнөсүнө саякат жасоо жалгыздын иши бүгүн. Бүгүн сүрөт көрүү үчүн компьютердин экрандагы “Pictures” деген папкени ачкан жетиштүү. Мен да ушул […]

«Дордой» стал кузницей успешных бизнесменов

В истории современного Кыргызстана есть имена людей, которые своими инициативами и неустанным трудом, внесли определенный вклад в развитие нашего Государства. Одним из таких личностей является человек, чья деятельность позволила сотням тысяч кыргызстанцам наименее безболезненно адаптироваться в реалиях жестокой рыночной экономики, ставшей не легким испытанием для воспитанных в советских традициях людей. Речь идет о меценате, общественном деятеле и ярком представителе бизнес-сообщества нашей страны Салымбекове Аскаре Мааткабыловиче. В середине 50-х годов прошлого столетия в селе Ат-Баши Нарынской области, в семье простых тружеников […]

Эстафета эл өкүлү Бактыбек Раимкуловдон Таабалды Тиллаевге узатылды

“РухЭш” сайты коом агартуу багытында түптөлгөн маданий долбоор экени белгилүү. Андыктан аталган сайттын адабият, маданият, илим жана билим багытындагы аракеттерине Жогорку Кеңештин өкүлдөрү да кайдыгер эмес экенибизди билдирип келебиз. Маданият, адабиятты өстүрүү максатында кесиптештеринин арасында демилге көтөрүп чыккан Садык Шер-Нияз баштап берген эстафета саамалыгы колдоого алаарлык иш. Андыктан бул чакырыкка биз да үн катып, буга чейин уланып келген саамалыкты колдой турганымды билдирем. Ошондой эле салттуу жол менен уланып келаткан эстафетанын шарты боюнча мен да өзүмдүн атымдан “РухЭш” сайтынын 0558 08 […]

Шайлообек Дүйшеев: Бизден күчтүү, бизден таланттуу силер барсыңар

Биздин тарыхыбыз аябай эле кыска. “Биздин” деп мен кыргыз поэзиясына өткөн доордун 80-90-жылдары келген өзүмдүн муунумду айтып жатам. Адабиятка келгендер ушинтип тобу менен келип, анан тобу менен адабий альманахтарга жарыяланып, жазуучулар союзунун “короосуна” кирип-чыгып, адабий ийримдерге катышып, анан тобу менен чуркап, анан акырындап тобунан бөлүнүп, бириндеп чуркап, жалгыздап чуркап олтуруп, “жөндөмү”, “шыгы”, “таланты” күчтүүлөрү “жарыштан” озуп чуркап, анан барып ак ниет акын-жазуучулардын, адабий коомчулуктун көзүнө түшөр эле. Ошентип биздин муун азыраак болсо дагы СССР Жазуучулар союзунун камкордугунун чеке-белин көрүп, алдыбыз […]