Майрамкулдун Аалам симфониясы

Асаналиев Майрамкул Мусабай уулунун чыгармачылыгына кыял чабыт. Бул ажайып кереметтүү Жаратылыш, анын түпсүз тереңдиги, жайкалган кенендиги, көз жеткис бийиктиги, ичине каткан түйшүктөткөн сырдуулугу менен анын өнүгүүсүндөгү туу чокусу катары саналган адам баласын да так өзүнүн кудурет-касиеттүүлүгүнө жараша кудуреттүү кылып жаратып койгон турбайбы. Адам баласы ошол тышкы Сырды улуу Жаратылыш ага берген өзүнүн ички кудурети менен ачканга аракет кылат. Бирөө ыр менен, бирөө сөз менен, бирөө бий менен, бирөө сүрөт менен, бирөө музыка менен, бирөө кол ишмердүүлүгү менен, бирөө илимий формулалары […]

Аалы Молдоканов: Кыргыз тил мугалими Кыргыз өкмөтүнүн абийрин жапты

Ат-Башы районунун Казыбек айылы Ыбырай Абдырахмановдун 130 жылдыгын белгиледи. Соӊку жылдары белгилүү адамдардын майрам – мааракелерин өткөрүү оюнга жана ооруга айланды. Өкмөт өзүнө келген сунуштарга ары карап ыйлап, бери карап күлүп, токтомун чыгарымыш болот. Артынан сая түшкөн кишиси болбосо, чечимин ошону менен унутат. Бир кездерде чечим чыгаары менен тийиштүү комиссия (топ) түзүлүп, жооптуу адамдар, каржысы каралаар эле. Азыркы атка минерлер катышканын, сүйлөгөнүн колколоп, такыр башка тактиканы тандап алган. Бүгүн ошондой мааракелердин бири тууралуу окурманга отчет берели. Ыбырай деген ысымды кат […]

Сабыр Иптаруулу: Кыргыздын акылы – макал

Адам баласы ар убак акыйкатты таанып-билүүгө куштар. Ушул өңүттөн алганда, макал-ылакаптар буга кызмат кылган уникалдуу жана универсалдуу табериктер десе болот. Аларда тарых менен турмуштун изи таасын сакталып, элдин кулк-мүнөзү, ой-санаасы, туу туткан дөөлөттөрү шүүдүрүмдүн тамчысындай бажырайып көрүнүп турат. Макал – нак акыл. Ылакап – ылайык кеп. Макал көбүнчө акылга (ак кыл) басым жасаса, ылакап эске таянат.  Ошондуктан акыл-эс сыяктуу макал-ылакап да чогуу айтылат. Макал турмуш көрүнүштөрүнө, адам сапаттарына ж. б. акыйкат бүтүм чыгарып, аны чулу, айкын, так туюнтуп, ыргактуу, уйкалышып […]

Мукай Элебаев: Сайра Кийизбаева

(Очерк) Күүгүм талаш. Үстү-башымдагы карды силкип, мен да жаңы келип отургам. Кемпир чырак жагам деп ашканада күйпөңдөп жүрөт. Биз отурган чаканыраак гана бир бөлмө. Кай бирөөнүкүндөй кезге түшүп, жаркырап турган палан-түкүн жок. Үйдүн орто капшытында боз одеял жабылуу жука төшөк, бир керебет. Анын баш жагындагы чоң күзгүнү тегеректеп турган нерселер да көп үйдөн көрүп жүргөн дүр-дүнүйө. Ашканага кетип, жаңы жандырган чырагын өзү кармай чыкты да, терезеге жакын, бурчта мен чыканактап отурган роялдын үстүнө келип койду. Үч-төрт айдан бери үйгө байымдай […]

Жетиген АСАНБЕК: Шоу-бизнес – бул маданият тармагыбы?

Айтып оозду жыйгыча… дегендей эле кеп болду. Жакында “Сармерден” ресторанынын колдоосунда “РухЭш” сайты өткөрүп жүргөн баарлашууда маданият, адабият жаатында сөз болду. Анда белгилүү акын Зайырбек Ажыматов көп мүчүлүштүктү кеп кылып, арасында журналисттерге да сын айтты эле. Акындын сөзүн келтирейин: “Журналисттердин чоң катачылыгы кайсы? …кечээ күнү сахнага чыккан эстрада ырчысын биринчи бетке алып чыгып эле, анын жеген тамагын, көйнөгүнүн размеринен бери, айтор ушуларды жазып атпайбызбы. Маданият деген ушу экен деп, коомчулукту жаңылтып атабыз да. Ошол эле учурда таланттуу, билимдүү актерлорду, театрдын, […]

Төкмө акындарды бөлгөн ишеним

Акыркы жылдары белгилүү төкмө акындар өлкөдөгү маанилүү мааракелердеги айтыштарга ар кандай себептер менен катышпай жатышат. Ошондой эле диний ишенимден улам акындар ортосунда ажырым пайда болгону чыгармачыл чөйрөдө ачык эле айтылып келет. Өнөр адамдарынын арасындагы мындай көрүнүш акындык өнөрдүн өнүгүшүнө кандай таасир этет? Кырчын жайлоосунда Дүйнөлүк Көчмөндөр оюндарынына арналган кыргыз-казак айтышына күбө болгон коомдук ишмер Мурат Жетимишбаев бул жолку кыргыз акындарынын өнөрү купулуна толбогонун айтты. — Бул айтышка ичим чыккан жок, абдан көптү үмүт кылып баргам. Баягы эле кайталанма болду. “Бээнин […]

Башка чабылган скрипканын баяны

Айткеш Толгонбаев Казакстандын профессионалдык скрипка мектебинин негиздөөчүсү болуп саналат. Кайсы гана музыкант үчүн болбосун мындай атакка жетүү чоң сыймык эмеспи! Бирок А.Толгонбаевдин тагдырын билген соң тирүү жан эң чоң азапты адам баласынан, өзгөчө, идеологиячыл саясаттан көрөрүн аңдайсыз. Казактын залкар уулу Айткеш Толгонбаевдин сөөк зыркыраткан өмүрү тууралуу берүүнү Бах, Бетховен, Вивальди же Чайковскийдин скрипка үчүн жазылган күүлөрү менен баштасам да болмок. Бирок “бир уйдун мүйүзүн сынса миң уйдун мүйүзү зыркырайт” деген макалды эстеп, жуңгар жортуулунда бүлүнгөн казак элинин муңу “Элим-айды” тандадым. […]

Людмила МОЛДАЛИЕВА: Погасли рампы…

Каким запомнился Х Республиканский театральный фестиваль 2018 года Погасли рампы, закрылся занавес и Х Республиканский театральный фестиваль, посвященный 110 летию народного артиста СССР Муратбека Рыскулова, 100 летнему юбилею Героя Кыргызстана  Сабиры Кумушалиевой  и шестидесятилетию творческой жизни Искендера Рыскулова  стал историей. Из восемнадцати  спектаклей показанных в рамках фестиваля десять были по произведениям Ч. Айтматова, что позволит считать это мероприятие   подготовкой к международному фестивалю, посвященному девяностолетию великого писателя, который пройдет осенью этого года в г.Бишкеке.  Сразу бы хотелось отметить хороший профессиональный уровень […]

Жеке архивден: Төгөрөгү төп таланттын бейнеси

Элмирбек Иманалиев чырымтал түгү түшөлек кезинен эле оозго алына баштаган бала болчу. Бирөөлөр айтчу: «Эне сүтү оозунан кетелек бала дейин десең, акыл айтса абышкадан ашып түшкөн неме экен» деп. Бирөөлөр айтчу: «Бөксөсүнө эт, сүйрүсүнө сүт тололек бул бала эмитен алчы таасын жеп, өз курагынан эрте жашап салгансып эс-акылдуу дервиш көрүнөт» деп. Айтор, өнөр адамдары жашачу шаарыбыздын күн чыгыш тарабындагы сай боюндагы жатаканадан бир бөлмө алып жашап жүргөн тестиер бала жөнүндө имиш-имиштер көп айтылар эле. Бир билгеним: ошол эл оозуна алынып […]

Жамалбек ЫРСАЛИЕВ: Жатакана

Өзүм КАСИнин жатаканасында жашайм. Бирок дербиштей болуп баардык жатаканаларды кыдырып кетмейим бар. БГУнун жатаканасынан досторду таптым. Рахат эжей жетектеген «Шоокум» деген адабий ийрим бар эле. Жалындуу жаштар чогулуп, жүрөк түпкүрүнөн чыккан ырларды окушат. Рахат деген сары кыз Нургазы деген жигитке баргектей сактап арнаган ырларын үнү дирилдеп бир укмуш окуду. Менин көз алдымда ушунчалык сулуу, күчтүү кыздардын баары ашык болгон зыңкыйган жигиттин элеси келди. Ошол мырзаны көрүүгө мен да ынтызар болуп жүрдүм. Бир күнү эле кандагайдай шым кийген, жердин бетин оорутуп […]