Олжобай Шакир: Зере – элдин эс-акылын козгогон талант

Чечкиндүү кадамга барганыңды кош колдоп кубаттайм, Зере! Албетте, мен сени таптакыр тааныбайм, бирок коомчулукка уу-дуу салган «Кыз» аттуу клибиңдин маани-маңызын ким кандай кабыл алат – ал маанилүү эмес. Эң маанилүүсү – жалаң жөө жомоктон тарбия алып калыптанган улутка авангарддык искусствонун үлгүсүн алып чыкканыңа ар кимдин эле кайраты жетмек эмес. Мындай кадамга батынган сендей жаштардын чыгармачылык экспериментине көркөм арсеналдык ой жүгүртүү жөндөмүнө жетпегендер албетте, сени талап-тытып, жеп коюуга даяр! Алардын жырткычтан айырмасы жок! Бирок мечитте намазга жыгылат ошолор… Алардан баарын күтсө […]

Каныбек Иманалиев «Кыргыздар» үчүн эл аралык 1-сыйлыкты жеңип алды

Жогорку Кеңештин «Атамекен» фракциясынын депутаты, акын жана жазуучу Каныбек Иманалиевдин «Кыргыздар» аттуу китеби КМШ мамлекеттери арасындагы «Китеп маданияты» аттуу конкурста «Шериктештик» номинациясында биринчи орунду жеңип алды. Жеңүүчүлөрдү сыйлоо 7-сентябрда Москвадагы эл аралык китеп жармаңкесинин алкагында өткөнүн Жогорку Кеңештин маалымат кызматы таркатты. Аталган конкурсту КМШ уюмунун Мамлекеттер аралык кеңеши тарабынан басма багытындагы кызматташуу алкагында уюштурулганы маалым болду. Каныбек Иманалиевдин «Кыргыздар» аттуу  эмгеги англис, немис, орус жана кытай тилдеринде да басылган. Анда кыргыз элинин тарыхы, көп улуттуу Кыргызстандын кооз табияты, жаратылыш байлыктары […]

Маданият – алысты жакын кылат

Кытай окумуштуусунун Кыргызстанга сапары «Чыгыш адабияты жана искусствосу» Басма компаниясынын ачылып иштеп жатканына эки жылга жакындап калды. Мына ушул убакыт ичинде биздин компания кытай адабиятынын көрүнүктүү өкүлдөрүнүн 50гө жакын китептерин кыргыз тилине которуп, жарыкка чыгарды. Кытай адабияты дегенде жарытылуу деле билбесибиз анык. Мунун өзүнүн объективдүү жана субъективдүү себептери бар. Мына ушул кенемтенин ордун толтурган биздин компания болмокчу. Жакында, тактап айтсак, 7-9-сентябрда Бишкек шаарына Кытайдан Пекин педагогикалык университетинин профессору, маданият таануучу, Пекин педагогикалык университетинин маданияттагы инновация жана таратууну изилдөө институтунун директору, […]

Баарыбызды улуттук сыймыкка бөлөгөн Култаеванын сыйлыгы жөнүндө сөз

Кытай Эл Республикасынын “Кытай адабиятын жайылтууга өзгөчө салым кошкондугу үчүн” мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты, филология илимдеринин доктору, «РухЭш» сайтынын «Чеч-Дөбө» интеллектуалдар альянсынын мүчөсү Үмүт Баймуратовна Култаева менен маек. – Оо, Үмүт эже, сыйлыгыңыз кут болсун! Сиз ар кандай сыйлыкка татыктуу инсан экениңизди билебиз го. Биздеги айрым түркөй жетекчилерди эске албаганда, сиздин пикирлештериңиз Сиз менен сыймыктанабыз. Эми сыйлык туурасында кеңири кеп кылып бергейсиз. Себеби буга чейин бул сыйлык боюнча коомчулукта маалымат жок эле да… – Ыракмат, Олжоке. Эми бул сыйлыкка, биринчиден, кудайдын […]

Акыл гимнастикасы шахмат туурасында сөз

Кыргыз жөө жомокко жакын эл. Логикалык тапшырма, акыл мүшкүлүнө келгенде, баш оорутканды каалабайт. Ой жөндөмдү арттырар шахмат өнөрүнүн өрнөктүү ролуна маани бербей келебиз. А маани бергендер абыдан саналуу. Ошол саналуулардын бири бүгүнкү маектешибиз – белгилүү журналист Болотбек Жумабаевдин жакында “Шахмат залкарлары” аттуу китеби жарык көрдү. Мындай китеп ар бир үйдө турса жаман болбойт эле, бирок андай эмгектин кадырын түшүнөбүзбү?! Келечек муунду тарбилоо жаатында жалпы жумуриятыбыз менен жапатырмак киришер мезгил келип жетти көрүнөт… Прогресске багыт алган элдер жеткинчек муунду тарбиялоодо бала […]

Кумурскадай кыбыраган «РухЭш» сайты – интеллектуалдар альянсы

Аталган сайт 2016-жылдын 1-октябрь айында рухий коом агартуу багытында негизделген. Багыты ♦ Улуттук рухий-мурастар дөөлөтүн түптөө ♦ Коммуникация талабына шайкеш электрондук адабиятты өнүктүрүү ♦ Өрнөктүү чыгармалар аркылуу окурмандардын көркөм эстетикасын тарбиялоо ♦ Профессионал адабияттын салттуу жолун улантууда – адабий сын, рецензия жана адабий изилдөөлөр боюнча конкурстарды байма-бай уюштуруу ♦ Өз эне тилинде ою жетик, тили жатык келечек муунду тарбиялоо ♦ «РухЭш» сайтын интеллигенция чөйрөсүнүн диалог аянтчасына айлантуу ♦ Адабият, илим-билим, тарых багытындагы монографиялык илимий-популярдуу эмгектерди үзгүлтүксүз жарыялоо ♦ Дүйнө адабиятын […]

Интеллекти арттыруунун ыкмалары

“Көп эле нерсени билебиз, бирок түшүнгөнүбүз аз”— деген фразаны көп эле угабыз. Чындыгында эле, көпчүлүк учурларда  окуу процесси бири-бири менен байланышы аз фактылардын топтомун жаттап алуу менен чектелет. Мындай система алган билимди практика жүзүндө колдонууга дайым эле жардам бере албайт. Ал эми алган билимди жашоодо колдоно билүү чоң интеллектин белгиси. Жазылган нерсенин уңгусуна сүңгүп кирүү, жөн эле эске тутуп алуудан көп эсе маанилүү.  Бүгүн биз тексти, дегеле бардык маалыматтарды түшүнүүнүн айрым ыкмалары менен тааныштырууну чечтик. 1. Маңызын таба билгиле Илимпоздордун […]

Жамалбек ЫРСАЛИЕВ: Айланайын, айылдыктарым!

Ишке жарады. Бада кайтарган атты күлүккө кошуп чапкандай боломбу деп сарсанаа болуп баргам. Токмоктун командасына түшүп калганда токмок жебесек экен деп 3:0 менен токмоктоп салдык. Айылда мал кайтарып, Нарындын суугуна кайыгып жүргөн балдар да. Булардын машыгуусу малдын богун чыгарып, анан чөп салып, сугаруу менен өтөт. Жашыл кийимди кийип эле “Бол-эй-болдун” (волейбол) аянтына тизилип чыгып калышса, кадимки спортсмендерге окшоп калышты. Мен болсо өзүмчө кубанып жүрөм. Менин ортончу балам менен тең балдар. Бири Доотай деген айылдын алдыңкы комбайнеринин небереси. “Нива” деген комбайнында […]

Олжобай ШАКИР: Кыргыздын кайра жаралуу доорундагы көкбөрү мааниси (2-макала)

1-макала ушул шилтемеде>>>>>>>>> Бир эле кыргызда эмес, дүйнө жүзүндө эл энчисине айланып кеткен мурастар канча, маселен: «элдик ыр», «элдик күү» болуп. А түпкүлүгүндө ал мурастарды жалпы эл жараткан эмес, тек эл ичинен чыккан бүрөө-жарымдын гана авторлук чыгармасы кийин элдик болуп аталып калганы… Ошол элдик ыр, элдик күүлөрдү шаңшытып оркестрге салсаң да элдик бойдон кала берет түбөлүк. Көкбөрү тарыхы да ошол сыңары элдик дөөлөт-мурас, элдик өнөр катары эл энчиси бойдон жашай берет. Тек, ага жаратмандык мээнетин жумшаган эр-азаматтар чыкпаса, көкбөрүнүн бүгүнкү […]

Олжобай ШАКИР: Кыргыздын кайра жаралуу доорундагы көкбөрү мааниси

«Эртегисин эстесе, Шаа колдосун деп турар. Бөрү энесин эстесе, Жал колдосун деп турар. Ата-тегин эстесе, Бай колдосун деп турар. Ынтымагын эстесе, Жар колдосун деп турар…» Ашым ЖАКЫПБЕКОВ Кайсы элдин тарыхына карабаң: мифтен, уламыштан кайгып өткөн калк жок. Мифтердин, уламыштардын негизинде улуттук философиясынын жерпайын аныкташат. Мифтерге, уламыштарга таянган тарыхый-философиянын гана тамыры тереңдеп кете берер. Башканы коюп, «Манас» эпосунда бурут деп айтылат. А түпкү маанисинде «бөрү ит» эмеспи. Ымыркай төрөлүп, денесинин бир жеринен көгөргөн так көрүнсө, көңкө кыргыздын төл сөзү бар айныксыз: […]

Искендер Гаипкулов «РухЭшти» колдоо эстафетасын Акылбек Жапаровго өткөздү

Жогорку Кеңештин «Атамекен» фракциясынын депутаты Искендер Гаипкулов өзүнүн Фейсбук баракчасы аркылуу «РухЭш» сайтын колдоо боюнча өз пикирин мындайча билдирди:  «Технология өнүгүп, интернет желеси бүткүл дүйнөнү курчап алган мезгилде китептерди электрондук вариантка өткөрүп, кылымдардан бери кыргызга үлгү, сабак болуп келген чыгармаларды жаш муунга жеткирүү үчүн сайт ачуу учурдун талабы десем жаңылышпайм. Бул оор жүктү көтөрүүгө, татаал жолду басууга белсенген белгилүү жазуучу Олжобай Шакир талыкпаган мээнети менен окурмандардын жан дүйнөсүнө азык тартуулап жатат. Дегеним, “РухЭш” (www.ruhesh.kg) сайтында кыргыздын таланттуу акын-жазуучуларынын чыгармаларынан тарта дүйнө адабиятына, […]

Олжобай ШАКИР: Атам Шакирдин архивден табылган ырлары

Улуттук илимдер академиясынын кол жазмалар фондунда сакталып келген атам Эгембердиев Шакирдин кол жазмалары кокусунан колума тийип калды. Атамдын чыгармалары Илимдер академиясында сакталып келгени эч оюмда жок эле. Бирок совет мезгилинде атамдын бирин-экин ырлары «Чалкан» журналына жана райондук, облустук гезиттерге чыгып жүргөнүнөн кабарым бар болчу. Айрымдарын республикалык китепканалардын архивинен таап, алардын бири – молдолорго каршы «Минтип калдык неликтен» аттуу 1973-жылы»Чалкан» журналына чыккан ырын «РухЭшке» да жарыялаган элем… Ал эми УИАнын кол жазмалар фондунда сакталып турган ырларын мындан бир аз күн мурду […]

ЖК депутаты Эмил ТОКТОШЕВ: Олжокебиз акылынан айныган апенди эмес

Акыркы убакта коом адеп ахлакка, үрп-адатка, илим-билимге, мекенчилдикке да болуп көрбөгөндөй суусап турган кези. Бүгүнкү күндө глобалдашуу процессинде өсүп келе жаткан муунду өзүбүздүн баалуулуктар менен тарбиялабасак, сырттан келген агымдар өз кучагына тартып кетип жатканы айдан ачык. Жаманбы-жакшыбы, азбы-көппү, арабыздан чыгып жаткан азыркы «Дүйшөндөрүбүз» эл суусап турган учурда көптөгөн авторлор жаратып жаткан керемет чыгармаларды барктап, баалап, окуп, талдап – рухий азык издеген чөйрөгө жайылтууда. Мунун өзү коом агартуунун жаңыча жолу, жаңыча аракети. Качанкы унутта калган мыкты чыгармаларды бүгүнкү окурмандарга даңазалап турууга […]