Олжобай Шакир: Адам болбой калдык

Чычалаба, кыргыз! Чындык ушундай. Балдарыбыз «келечекте президент болом» десе, «депутат, министр болом» десе, «кой, айланайын, адам эле бол» деген кыргыз барбы? Таппайсың. Кайра «жаштын тилегин берет» деп, бешиктен бели чыга элек кезинен көчөт балдарыбызды мансапкорлукка шыктандырган калк экенибиз жалганбы?! Кезинде ойчул жазуучубуз Кубатбек Жусубалиев «кыргыз акындары адам болбой туруп акын болуп алышкан» десе, а бүгүн адам болбой туруп ажолукка аттангандары канча? Ажо болгондору да канча?! Депутаттыкка, министрликке жеткендери канча?! Адам сыягынан айрылгандын көбү бийлик тобундагылардын арасында жүрү. Коомдун эң абийирсиз […]

Чыныбай Турсунбеков:  Кумурскадай мээнеткеч «РухЭштин» негиздөөчүсүнө тилектешмин

Улуттук адабиятыбыздын өнүгүшүнө билегин түрүнө киришкен Олжобай инимди кыйла жыл мурда билген калемдеши катары; бир-эки жагдайды эскере кетүүнү туура көрдүм. Бир канча жыл мурда мага анын шапалактай көлөмдөгү “Үшкүрүк” аттуу (1998-жылы жарык көргөн) алгачкы ырлар жыйнагы колума тийип калды. Олжобай Шакир деген ысым менен ошондон бери таанышмын. Бир курдай анын чыгармачылыгына болгон жылуу пикиримди айтып, кийинки ырлар топтомун “Акун” компаниясынын демөөрчүлүгү менен чыгарып берүү туурасында сөз болду. Бирок өндүрүш жаатындагы киреше дайыма эле күргүштөп агып турбайт. Арадан канча убакыт өткөнү […]

Эстафета эл өкүлү Бактыбек Раимкуловдон Таабалды Тиллаевге узатылды

“РухЭш” сайты коом агартуу багытында түптөлгөн маданий долбоор экени белгилүү. Андыктан аталган сайттын адабият, маданият, илим жана билим багытындагы аракеттерине Жогорку Кеңештин өкүлдөрү да кайдыгер эмес экенибизди билдирип келебиз. Маданият, адабиятты өстүрүү максатында кесиптештеринин арасында демилге көтөрүп чыккан Садык Шер-Нияз баштап берген эстафета саамалыгы колдоого алаарлык иш. Андыктан бул чакырыкка биз да үн катып, буга чейин уланып келген саамалыкты колдой турганымды билдирем. Ошондой эле салттуу жол менен уланып келаткан эстафетанын шарты боюнча мен да өзүмдүн атымдан “РухЭш” сайтынын 0558 08 […]

Олжобай ШАКИР: Ач элдин чоң курсактарындай элдин акчасына жашагым келет

Ооба, бул менин окурмандарга ымандай сырым. Анан не кыл дейсиң, окурман? «РухЭш» сайты туруктуу окурмандарын тапканы менен туруктуу финансылык булак тапканы жок. Таппаса да өжөрлөндүк. Дагы да өжөрлөнө берербиз… Бирин-экин окурмандарыбыз жана авторлорубуздун колдоосу менен кыбырап келдик буга дейре. Муратыбыз – электрондук адабият менен эле чектелбей аудио, видео түрүндө да элибизге рухий азык берер көөнөргүс мурастарды жеткирсек дедик эле; келечек муун өз эне тилинде ою жетик, тили жатык тарбия-таалим алсын үчүн балдар адабиятын кеңири жайылтсак дейбиз; дегеле жалпы илим-билим, маданият, […]

Чоюн ӨМҮРАЛИЕВ: Омор – Мезгил

“Түрк дүйнөсүнүн Адамы” – акын Омор Султановдун 80 жылдыгына арналат ПРОЛОГ Омор Султанов ким? Адегенде эле түз, «алагушту атынан чакырып» айтыш керек: Омор Султанов кыргыз улуттук кыртышынан өнүп чыккан нукура акын; ушул эле учурда чыгармаларынын баасы-баркы дүйнөлүк бийик чен-өлчөмдөр менен өлчөнүп баалана турган эл аралык масштабдагы мастер. Бир сөз менен айтканда – классик. Улуттук поэзиянын соӊку классиги. «Соӊку», демекчи, совет заманынан берки жазма адабиятыбызды белгилүү мезгилдик мерчемдеринде карай келсек, «классик» деген критерийге толук жооп берген саналуу гана акындар калат. Алар […]

Сейит ЖЕТИМИШЕВ: Ажалдын да, мезгилдин да алы жетпеген нерсе – чыгарма

Айтылуу эки томдон турган “Эл арасында” романынын автору, белгилүү жазуучу Сейит Жетимишев агай менен төмөнкүчө маек курганбыз. — Сиз Кудайга ишенесизби? — Кудайды бар деп да, жок деп да эч ким айталбайт. Бирок мен өзүмчө ишенем. — Жашоодогу негизги позицияңыз кандай? — Табиятта кыпындай да калп жок, табият кызылдай чындык. Колумдан келишинче ошол табияттай жашайм. Демек, алымдын келишинче табияттагы чындыктай аракет кылам. Жашоодо Ажал деген бар. Жашоодо Мезгил деген бар. Экөө тең ушунчалык ташбоор. Ажал бир күнү эчтекеге карабай, алып […]

Омар Хайям: Дүйнө идиш, а биз шарап…

Омар Хайямсыз ислам маданиятынын алтын доорун элестетүү мүмкүн эмес. Анын ырлары 19-кылымдагы Европа маданиятына олуттуу таасир этип, Батыштын Чыгыш поэзиясына кызыгуусун арттырган. Ал түзгөн Күн календары дүйнөдөгү эң так календардын бири деп таанылган. *** Ак жүрүп, арам ишке баспай кадам, Вино ичсем Дилбар менен неси жаман? Кудайга жалын дешет “ичирбе” деп, Жалынбайм. Ичпегендин өзү жаман. *** Катылган аалам сырын кимдер билет? Дүйнөдөн бири кетсе бири келет. Ачыгы: дүйнө идиш, а биз шарап, Идишке куюштурат бизди ченеп.1 Бул эки рубаи Омар […]

Ажалды күттүргөн апыз Абдул Гани Хан (аудио)

Хан Абдул Гани Хан пуштун тилинде жазган акын, жазуучу, бедизчи, художник, ойчул, саясатчы, гуманист. Индостанды диний негизде бөлүүгө британ оторчулугуна каршы куралсыз күрөшүүнүн лидери болгон атасы экөө каршы чыккан. Элинин диний караңгылыктан бошонуп, билим алуусу үчүн күрөшкөн бул көй кашка инсандын ырлары менен өмүрү тууралуу баян. Амирбек Азам уулу, «Азаттык», 13.02.2017-ж.  

Илимий конференция өтөт: «Ааламдашуу доорундагы адабият менен педагогиканын орду»

«Ыйман, адеп жана маданият жылына» карата Кыргыз Республикасынын Билим берүү жана илим министрлиги, И.Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик университети 2017-жылдын 12-майында Бишкек шаарында педагогика илимдеринин доктору, профессор, Орусиянын Табигый илимдер академиясынын мүчө-корреспонденти жана «Билим берүүнүн жана илимдин эмгек сиңирген ишмери» ардактуу наамынын, К.Д.Ушинский медалынын ээси, Кыргыз Өкмөтүнүн балдар адабияты боюнча мамлекеттик сыйлыгынын, Улуттук Жазуучулар бирлигинин Тоголок Молдо атындагы сыйлыктарынын лауреаты, жазуучу, публицист-журналист, методист, этнопедагог Абдыкерим Муратовдун 60 жылдык мааракесине карата «Ааламдашуу доорундагы адабият менен педагогиканын орду» деген темада эл аралык илимий-тажрыйбалык […]

Габриэль Гарсиа МАРКЕС: «Тул катын Монтьель»

АҢГЕМЕ Дон Хосе Монтьель өлгөндө анын жесиринен башкалардын баары андан акыры өчтөрүн алгандай сезишти өздөрүнүн; бирок Хосенин чын эле өлгөнүнө ишенүү үчүн убакыт керек болду. Атүгүл, дымыккан ысык бөлмөдөгү тегерек жана чоң коонго окшогон табытта жаздыктарга чулганган ак шейшепте жаткан Монтьелдин жансыз денесин көрүшкөндө да көптөрү дагы деле анын өлгөнүнөн шек санап турушту. Хосенин сакалы таза алынган, үстүндө ак күрмө, бутунда жалтыраган туфлилин көрүп эле аны дайымкысындай тирүү деп ойлоого болор эле. Бул баягы эле ар жекшембидеги саат сегизде чиркөө […]