Альберт БРАХФОГЕЛЬ: Эч бир жасалга же макияж аялды энелик сүйүүсүндөй сулуулай албайт

Адам баласын ата-энесине жакшы мамиле кылууга буйрук кылдык. Себеби, энеси аны ар күнү алдан тайганына карабай тогуз ай көтөрүп жүргөн. (Локман сүрөөсү, 14-аят) Апаңа кызмат кыл; анткени бейиш апалардын таман астында. (Азирети Мухаммед) Аялдарга сый көрсөт. Себеби Ал адамзатынын энеси. (Азирети Али) Эне акысына этият бол! Аны башыңа таажы кыл! Энелер төрөт азабын тартпаса, ымыркайлар дүйнөгө келбес эле. (Мевлана) Эне жүрөгү – түпкүрүндө ар дайым кечирими бар зындан. (Оноре де Бальзак) Аял эне болгуча бала бойдон кала берет. (Август Стриндберг) […]

Дандапани ЖЕЯКАНТАН: Бөтөн кайгы

АҢГЕМЕ Бул полицей бир эле суроо үчүн үймө үй кыдырып жүрдү. – Кара шым, ак көйнөкчөн он жаштардагы уулуңуз жок беле? Баардык кирген үйлөрдөн «жок» деген жооптуу укса да тажабай кыдыра берди. Кезектеги үй ээси дароо айтты: – Бар, бар! Эмне болду? Кайда экен? Короого он жаштардагы бала жүгүрүп келип, полицейди көргөндө арсарсып токтоп калды. – Бери жакынырак кел, – деди энеси. – Барбайм! – деп кыйкырган бала качып жөнөдү. – Сени жеп жибермек беле, кел дейм! Полицей жеңилденгенсип улутунду. […]

Сынакка: Аял – Аалам

№7 Аялдын үй бүлөдөгү орду эбегейсиз. Ал үйүндө үй кызматчы, тукум улоочу, психолог, артист, педагог, адвокат, кыскасы көп жактуу. Ошонун баарысы боло алганда гана үйдүн кутун кармайт.  Ушунча  “кызматты”  катарлаш аткарып жатып сулуу,  назик, сылык болууга тийиш. Ооба, аялдын үй бүлөдөгү милдеттерин тизмелеп саноо баарынан оңой иш. Аны аткаруу өмүргө тете нерсе. Ооба, аялдын милдеттери  ушундай болчу. Бирок соңку жылдардагы коомдогу  кымгуут турмуш аларды жайына койбоду. Этек-жеңинен сүйрөп эшикке чыгарды.  Кыскартуулар, жумушсуздук,  акчанын куну качканы — сырткы тон болгон күйөөлөрдүн […]

Сынакка: Аялзатын кордоо – улут келечегине балта чабуу эмеспи?..

№5 Аялзаттын үй-бүлөдөгү орду кандай болууга тийиш жана бүгүнкү күндөгү социалдык турмуш жүгү эмне себептен Аялзаттын мойнуна көбүрөк жүктөлүп калууда? “Аял кабырга сыяктуу. Аны түздөөгө аракет кылсаң, сындырасың…”  Ислам дининин негиз салуучусу, адамзатка жакшылык үрөнүн сепкен Мухамед пайгамбардын учкул сөзгө айланып кеткен “Бейиш энелердин таманы астында” деген сөзүн ыгы келген да, келбеген да жерде кыстарып калмайыбыз бар. Пайгамбарыбыздын: «Мен эки алсыз жанды капарга албай коюуга уруксат бербейм. Алар — жетимдер жана аялдар» деген сөзүндө канчалаган терең маани жатат! Биздин коомдо […]

Сынакка: Үй-бүлөнүн кыздарга жакшы тарбия берүүсү, коомго жакшы аялзатынын келүүсү

№4 Адам космоско жетип, акылынын чеги аалам чапчып турган бүгүнкү күнгө чейин аялзатына болгон мамиле айрым элде дагы деле байыркы замандагыдай болуп келет. Мисалы, Африкадагы Чад деген мамлекетте, Сомалиде, Малиде, Борбордук Америкадагы Гватемалада, Афганстанда, Пакистан, Ирак, Индиянын айрым жерлеринде кыз-келиндер кордолуп, басмырланып, кемсинтилип, зордук-зомбулуктун бутасына айланган. Ал жерлерде кыз болуп төрөлүп калганы үчүн гана азап тартышат. Ошол кыз акыры анын энеси боло тургандыгы эч кимдин оюна да келбейт. Батыш өлкөлөрүндө аялдар эркектер менен тең укукта. Андай бакытка ошол өлкөлөрдүн кыз-келиндери […]

Сынакка: Аялзат ыракаттын, мээримдин, сүйүүнүн булагы

№3 Аялзаттын үй-бүлөдөгү орду кандай болууга тийиш жана бүгүнкү күндөгү социалдык турмуш жүгү эмне себептен аялзаттын мойнуна көбүрөөк жүктөлүп калууда? Биз бүгүн сөз кылып жаткан тема — бул бүгүнкү күндө коомдогу эң актуалдуу маселелердин бири. Аялдардын үй-бүлөдөгү орду өтө чоң мааниге ээ. Кыргыз элинде аялзаты ар дайым урматталып, үй-бүлөдө, коомдо татыктуу орунду ээлеп келген. Аларды эне-катары, жубай-катары сыйлап урматташкан. Ошондой эле биздин каада-салттарыбыз, эл макалдарыбыз, аялдардын жүрүм-түрүм эрежелерине өз убагында, салым кошуп турат. Башка элдерге караганда уят, намыс бизде жогору […]

Жолдош ТУРДУБАЕВ: Бүбү Батманын көз жашы

же АЯЛБАЙ КАЛГАН АСЫЛЗАТ Эзелки мааниси боюнча аяр мамиле менен бапестелүүгө тийиш болгон аялзатын бүгүн кандай карап жатабыз? Эркектердин өзүмчүлдүгү, күйүмсүздүгү улут келечегине балта чаап жаткан жокпу? Эсиргени экиден, кутурганы төрттөн… Азыркы кезде үйдүн да, сырттын да түйшүгүн аркалаган жалгыз бой энелер көп. Акчаны мен ашыкча табам деп эрине үстөмдүк кылгандар бар, алты саны аман туруп бекерчиликке (аракечтикке да) берилген күйөөсүн багып, анын акмакчылыгына чыдаган аялдар да аз эмес. Аялдын эсебинен митедей жан баккандардын арасында ырыскыны кудай берет деп коюп […]

Адеп аңгемелери: Энеге мамиле

 «Ыйман, адеп жана маданият» жылына карата Абдыкерим МУРАТОВ Эне бар үчүн биз барбыз, аалам бар, адам бар, турмуш бар, жашоо бар. Сиз жана биз бир кичинекей тамчы суудан эненин денесинде кыймылга кирип, бир бурдам эттен чоңоюп адам болгонбуз. Муну үчүн эң биринчи энеге карыздарбыз. Пайгамбарыбыз Мухаммед алейхис-с-салам хадистеринде «Алланын алдында төрөгөн аял төрөбөгөн чырайлуу аялга караганда өйдөрөөктүр» деп айтат. Дагы бир осуяттарында «Кимге жакшылык кылайын?» деген саабанын суроосуна «Адегенде энеңе, дагы энеңе жана дагы энеңе, анан атаңа жакшылык кыл» деп […]

Олжобай ШАКИР: Эне

АҢГЕМЕ – Бир конуш айылдын эки катыны ортосундагы чыр калмактын чатагынан өтүп кетмей болду го бизге. – Өткөн жылкы тополоң-тоздо бир айыл журт кыйрап, бул бала ошол ээн журтта калыптыр. Эки катындын бала талашкан чатагы ошондон бери… – Бүбү кемпир деле калыс кебин айтты, а тиги экөөнүн кеп жей турган түрү жок. – Кой деген кишини угушпаса, тытыша беришсин. – Экөөнүн тең үндөрүнүн ачуусун кантесиң. – Ажылдашкан эки катындын чатагын кеп кылбаган силер калдыңарбы?! – отургандардын кебин жактырбаган түлөгөн тебетейчен […]

Сен кимсиң, аялзат?

АНОНС! Урматтуу журналисттер, публицисттер жана жалпы эле калемгерлер! «Коом жана Мен» сайты «Сен кимсиң, аялзат?» деген тема алдында мыкты публицистикалык чыгармалар жана журналистикалык иликтөөлөр боюнча конкурс жарыялайт. Үйбүлөнүн куту Аялзат, Эне, Жар деген эмне? Анын социалдык турмуштагы башкы ролу эмнеде? Эмнеге бүгүн турмуштун эң оор жүгүн Эне мойнуна артып таштадык?  Буга эмне себеп?.. Бул туурасында конкурстун жобосун жана жалпы байге фондун жакынкы күндөрдө жарыялайбыз. Аталган конкурстун жыйынтыгы 2017-жылдын 8-Март аялдардын Эларалык майрамы күнү чыгарылат. Чамдай бериңиздер! Конкурска жарыяланар эмгектериңиздерди камдай бериңиздер! Аялзатына жүрөгүңүздөрдү […]

Нурайым ШАРШЕНБАЕВА: Наристе үнү

Новелла – Ураа! Мен жарала баштадым!.. Менин жаңыдан гана түйүлдүккө айланып, апакемдин курсагында чоңоё баштаганымды эч ким биле элек. Жадагалса апам да… Мен жөнүндө билгенде апакем абдан сүйүнсө керек… А атамчы?.. Ал ким болду экен? Буюрса тогуз айдан соң жарык дүйнөгө келип, баарын кубанычка салам го деп ойлойм… Кандай гана бактылуумун! Мындай бакыт баарына эле буюра бербесе керек… * * * Жарала баштаганыма жыйырма күн болду. Бүгүн апакем мен жөнүндө билди. Бирок мен күткөндөй кубанган жок… Кабагы ачылбайт… Жаздыкка башын […]