Биз билген, биз билбеген Токтогул: канчасы жалган, канчасы чын? (6-макала)

Адабият тарыхы үчүн айта кетчү нерсе, Токтогулдун томдуктарын түзүүчүлөр жана редакторлор китепти түзүп жатканда, акындын ырларына жана ырларга берилген түшүндүрмөлөрдү кунт коюп окуп коюшса болмок экен.  Акындын 1956-жылы китебинде кеткен техникалык каталар кийинки китептеринде дал ошондой жүрөт. Бул кайдыгерлик гана эмес, акынды сыйлабастык, акындын артында калган мураска карата кыянат мамиле. Башка эч нерсе. Акындын устаттары кимдер болгон? Токтогулдун ырларын чогултуу жана жыйноо, изилдөө иштеринде чаташтыктар, калпыстыктар, кемчиликтер, мүчүлүштүктөр, каталыктар, карама-каршылыктар четтен табылат. Бүтүндөй илимпоздук тагдырын Токтогулга арнаган Жаки Таштемиров акындын […]

Кайдан чыкты «Кандай аял тууду экен, Лениндей уулду?»

Б.Кебекованын мындай деп жазганы бар: «Совет бийлиги учурунда Токтогулду көтөрүү үчүн аны орус революционерлеринин алкагында саясый көз карашы калыптанып, замана-заңдын өзгөрүшүн кыргыздарга ала келген революционер, орустар менен достошуу идеясын жайылткан инсан, өз доорунун жол-жобосунан, салттык эрежелеринен кол үзүп, ашта, тойдо ырдабаган, бай-манаптар, журт бийлөөчүлөрү менен алака түзбөгөн ашкере демократ, мусулманчылыкты түп-тамыры менен четке каккан атеист акын катарында мүнөздөө зарыл болгон. Өз учурунун идеологиясы акындын жеке турмушуна чейин өңүт алып, алган жары Тотуя да башкача жагдайда баяндалып келген»[1]. 30 – 40-жылдарда […]