Роза Айтматова: Менин агамдын ата журту – Кыргызстан

2018-жылы Жалал-Абат шаарындагы Университеттин Чыңгыз  Төрөкулович Айтматовдун 90 жылдыгына арналган конференциясына барып калдым. Барганда эле журналисттер интервьюга чакырып калышты. Маселе Чыңгыз Төрөкуловичтин кайсы жерде төрөлгөндүгү жөнүндө болуп жатты.  Жалалабаттыктар бул суроо менен илгери, көзү тирүү кезинде, өзүнө да кайрылышканы эсимде. Жалалабат шаарынын ЗАГСынын  1928-жылкы архивинде Чыңгыздын туулгандыгы тууралуу күбөлүк жазылып берилгени жөнүндө информация бар экен. Ал түгүл Чыңгыз Ысык-Көлдө Каракол шаарында төрөлгөн деген да сөздөр чыккан. Чыӊгыздын киндигин мен кескемин деген акушерка да болгон.  Конференцияда биздин атабыз Төрөкул Айтматов 1927-жылдын […]

Роза Айтматова: Бүгүн аталарды эскере турган күн

XX кылымдын 30-жылдарында Советтер Союзунун бардык республикаларында, анын ичинде биздин Кыргызстанда да мамлекеттик жана партиялык кызматкерлерге карата репрессиялар жүргүзүлгөн. Калкынын саны бир миллионго жетпеген Кыргызстанда 20 миңден ашык адам репрессиялардын жазыксыз курмандыктарына айланган.Алардын арасында Абдыкерим Сыдыков, Жусуп Абдрахманов, Иманалы Айдарбеков, Баялы Исакеев, Эркинбек Эсенаманов, Кожокан Шоруков ж.б. сыяктуу элдин башына келген лидерлер эле. Алардын арасында биздин атабыз Төрөкул Айтматов да бар эле. Ал 1934-35-ж.ж. Кыргыз Обкомунун II катчысы болуп иштегенден кийин, 1935-жылы Москвага Кызыл Профессура институтуна окууга өтүп, үйбүлөсүн чогуу […]

Роза Айтматова: Гүлсарынын дүбүртү түбөлүк биз менен калды

2018-жылдын 2-сентябрында Чолпон—Ата шаарынын Ат майданында Ч.Айтматовдун “Жаныбарым Гүлсары» повестинин каармандарына, Танабай менен Гүлсары жоргого эстелик тургузулат деген маалыматты телевизордон угуп калдым.  Ушул кабарды уккандан кийин өткөн-кеткенден бир топ нерселер эске түштү, ал тургай повестти кайра окуп чыктым.  Белгилүү болгондой, чыгарма 1966-жылы жарык көргөн, анын башкы каармандары жылкычы Танабай жана анын жоргосу Гүлсары. Автор бул чыгармасында   тоталитардык башкаруу күч алып турганда Танабайдын жана Гүлсарынын   башынан өткөн окуяларды сүрөттөө аркылуу Совет мезгилинин 50-жылдарындагы экономикалык-нравалык  кризисти чагылдырган.  Партиялык жетекчилер тарабынан күч-кубатын аябай, […]